Rats On Rafts: aftrappen en doorrollen

Vijf jaar geleden kochten ze gitaren en richtten een postpunkbandje op bij gebrek aan beter. En nu is er een radiosessie in Engeland en een optreden op Noorderslag. De Rats On Rafts zijn hot.

Verbaasd waren ze wel, de vier leden van de Rotterdamse gitaarband Rats On Rafts, toen labelbaas Kees de Koning in het najaar van 2011 contact opnam. Hij had via de 'Luisterpaal' van muzieksite 3voor12hun elpee The Moon Is Big beluisterd (alleen op vinyl verkrijgbaar via het kleine label Subroutine) en wilde de band strikken voor zijn label Top Notch.

Top Notch? Dat is toch een hiphoplabel?
'Eigenlijk sprak het idee me meteen aan', zegt frontman David Fagan (23), geflankeerd door zijn bandgenoten in hun Rotterdamse stamkroeg Voigt. 'Met de muziek die op Top Notch verschijnt, heb ik niet veel, maar bij het label passen we eigenlijk wel: Top Notch is meer punk dan die saaie indie-gitaarlabels die we in Nederlandhebben.'

Daarmee doelt hij vooral op Excelsior Recordings, nemen we aan? Fagan: 'Ja. Die zoektocht naar het perfecte liedje, wij hebben daar niks mee.'

The Fall, The Cure, Echo & The Bunnymen
Rats On Rafts maakt stekelige postpunk die nadrukkelijk verwijst naar de vroege jaren tachtig. Ze sommen de namen zelf op: The Fall, The Cure, maar ook Echo & The Bunnymen en Nederlandse groepen als De Div, Nasmak en de Rotterdamse Rondos.


In september verscheen The Moon Is Big (na een ep en een single hun eerste volwaardige elpee) en verzorgde de band een sterk optreden tijdens het festival Incubate.
'Toen ging het balletje rollen', zegt drummer Joris Frowein.
'En het is nog niet gestopt met rollen', zegt Fagan.

Morgen vindt in Venlo de aftrap plaats van de drukste maand uit het bestaan van Rats On Rafts: na twee optredens in Nederlandse zalen brengt Top Notch op 13 januari The Moon Is Big opnieuw uit, nu op cd. Daarna: Noorderslag in Groningen, een tournee door het clubcircuit én vier optredens in Engeland als voorprogramma van de herenigde en door Rats On Rafts zeer bewonderde Nederlandse postpunkband Minny Pops, die in de vroege jaren tachtig actief was bij het legendarische label Factory Records.

BBC
Het kon weleens wat worden met Rats On Rafts in Engeland. Ze traden er al op, werden enthousiast onthaald en mogen op 18 januari een radiosessie komen doen in het BBC6-programma van Marc Riley: een idool van de band, want hij speelde ooit in The Fall.
Gitarist Arnoud Verheul: 'Het lijkt erop dat de mensen die wij hoog hebben zitten, ons goed vinden.'

Pas een jaar of vijf geleden besloten ze gitaren te kopen en een bandje op te richten. De reden, volgens Fagan: 'We zijn allemaal muziekfreaks en fanatieke platenkopers, maar bands die we tof vonden, waren er domweg niet in Nederland. Dus richtten we ons favoriete bandje zelf maar op.'

Blokfluitles
Eén bandlid had twee jaar pianoles gehad, een ander had op de muziekschool blokfluitles gehad, meer ervaring hadden ze niet. 'We konden echt helemaal niks', zegt Fagan. 'Het heeft een jaar geduurd voor ik een beetje kon spelen.'

Omdat ze fan van Mudhoney waren, wilden ze muzikaal de kant van de vroege grunge op. 'Maar dat gebeurde gewoon niet', zegt Frowein. 'Wat we ook deden, er kwam een soort postpunk uit.'

Op de vraag wat de jonge Rotterdammers zo aanspreekt in de postpunk uit de vroege eighties vliegen de woorden over tafel: de ritmiek, de energie, 'niet te technisch', 'lekker simpel'. De vraag is of het wel bij een postpunkband past om zo nadrukkelijk muzikale voorbeelden te hebben, waar die groepen zelf juist zo autonoom waren in hun keuzen.

Onzin
Fagan: 'Ik weet zeker dat dat onzin is. De Sex Pistols waren geïnspireerd door de New York Dolls en The Kinks, The Fall door Captain Beefheart, Joy Division door Bowie. Alleen was het in die tijd mode om dat te ontkennen. Je voorbeelden noemen, is nu gebruikelijker, dat is het enige verschil.'

Het zijn de eigenwijze toon en de fier geheven kinnen van de Engelse postpunkbands die Rats On Rafts zo aanspreken, stelt Fagan: 'Ze hadden een grote bek. Dat mis ik bij Nederlandse bandjes: die durven niets lelijks te zeggen, want het zou toch vervelend zijn als je die gasten daarna tegenkomt. Ik vind: als je iets waardeloos vindt, moet je dat gewoon zeggen. Daarmee zeg je toch niet dat je een hekel aan die mensen hebt? Er zijn zo veel mensen die onze muziek vals klinkende shit vinden, zelfs in onze eigen vriendenkring.'

Waar het allemaal om draait, is creatieve onafhankelijkheid: de Rats willen zelf de regie houden over al hun output, van muziek tot hoesontwerpen.
'We kunnen er niet van leven', zegt Fagan, die de kost verdient als productfotograaf voor een kledingmerk. 'Eigenlijk vind ik dat wel gezond: zo kunnen we zuiver blijven in onze keuzen. Misschien duurt het nog tien jaar voor we weer een elpee maken. Mij maakt het geen reet uit, zolang hij maar goed is. Top Notch jaagt ons niet op. Creativiteit moet je niet forceren.'

Rats On Rafts: Moon Is Big.
David Fagan (zang/gitaar), Florian Veenhuis (bas), Arnoud Verheul (gitaar) en Joris Frowein (drums).
Top Notch/Universal (cd-release: 13 januari)