'Heeft Diederik Thatcher de touwtjes in handen?'
© UNKNOWN

'Heeft Diederik Thatcher de touwtjes in handen?'

Alle aandacht is gericht op de concessies van de VVD omdat 'de ijzeren man' Diederik Samsom zich in de optredens voor en na de radiostilte inhoudelijk zoveel krachtiger toont dan het goedlachse marketingfenomeen Mark Rutte, schrijft economieredacteur Peter de Waard.

Als Mark Rutte met Joop den Uyl of zelfs, aldus De Telegraaf, met Karl Marx, moet worden vergeleken, mag Diederik Samsom de evenknie van Hans Wiegel of Margaret Thatcher worden genoemd.

Breed is uitgemeten dat Rutte II zal nivelleren, maar vergeten wordt dat door het regeerakkoord ook een enorme tweedeling in de samenleving dreigt. De inkomensverschillen tussen de mensen met twee of drie keer modaal en die met een minimumloon verminderen, maar de verschillen tussen werkende haves en de have-nots met een uitkering zullen fiks worden vergroot.

Solidariteit
Rutte II slaat de al lelijk aangetaste fundamenten onder het bouwwerk van de verzorgingsstaat weg. Nederland volgt het voorbeeld van de VS en Groot-Brittannië. Het woord 'solidariteit' is nu even vies als het woord 'winst' in de jaren zeventig. Arbeid loont en wie niet werkt, zal niet eten, zo lijkt het devies.

Jarenlang konden in Nederland overbodig geworden ouderen die uit het arbeidsproces werden gezet, rekenen op het vangnet van WW, WAO en vut. Vaak namen goedkopere jongeren hun baantjes in. Maar nu dreigen ontslagen ouderen in de valkuil van de bijstand te belanden nadat zij zijn ingeruild voor jongeren die als zzp'er hun werk mogen gaan doen.

Hans Wiegel
Dat alle aandacht is gericht op de concessies van de VVD komt doordat 'de ijzeren man' Diederik Samsom zich zowel in debatten voor de verkiezingen als in het optreden na de radiostilte inhoudelijk zoveel sterker toont dan het goedlachse marketingfenomeen Mark Rutte. Niettemin zitten onder het mom van hervormingen in het regeerakkoord veel maatregelen die de VVD-achterban in de glorietijd van Hans Wiegel als te rechts zou hebben afgewezen.

Begin deze week was op de BBC een onthutsende documentaire te zien met de titel Britains hidden hungry (de verscholen hongerigen van Groot-Brittannië). Er zijn tienduizenden in dat land die zich maar één schamele maaltijd per dag kunnen permitteren of hun kinderen met droog brood naar school moeten sturen.

Wie in Nederland op zijn 45ste als kostwinner wordt ontslagen, valt na één jaar terug op een inkomen van 1.000 euro bruto per maand (70 procent van het minimumloon) en komt daarna in de bijstand. Er is nog een potje voor omscholing beschikbaar waarmee een poging kan worden gedaan om van bankemployé binnen een jaar timmerman, kok, journalist of verpleegkundige te worden, in de vage hoop dat daar vraag naar is.

Baantjes
Ontslagen vakmensen zullen hier net als in de VS of Groot-Brittannië op hoge leeftijd twee of drie baantjes bij elkaar gaan scharrelen om in hun levensonderhoud te kunnen voorzien. Schoonmaken van 's morgens vijf tot acht, pakketjes rondbrengen van negen tot vijf en borden wassen van 's avonds acht tot tien.

Marx Rutte wordt de premier, maar Diederik Thatcher heeft de regie.

Peter de Waard is economieredacteur van de Volkskrant.
Reageren? p.dewaard@volkskrant.nl