Greenpeace kwam deze week onder vuur te liggen vanwege een actie bij een transport van hoogradioactief afval. De actie - met ballonnen - was onschuldig, meent Greenpeace, en het werkelijke probleem wordt zo ontweken: waar gaat Verhagen het kernafval opslaan?

Dit kabinet sluit zijn ogen voor de gevaren van kernenergie. In het geheim transporteert de regering levensgevaarlijk kernafval door dichtbevolkte gebieden. En ondanks Fukushima is er een stug voornemen voor de bouw van een tweede kerncentrale. Maar het was juist Greenpeace dat deze week uitgebreid werd genoemd als de veroorzaker van een bijna-kernramp.

De Telegraaf kwam donderdag met het absurde voorpaginanieuws dat een actie van Greenpeace bijna een kernramp had veroorzaakt. De PVV en het CDA doken er bovenop door de beschuldigingen te onderschrijven. Wat was er gebeurd? Dinsdag vertrok een trein vol hoogradioactief afval van de Zeeuwse kerncentrale Borssele naar het Franse Cap la Hague. Greenpeace besloot het slepen met dit gevaarlijke afval aan de kaak te stellen met een ludieke actie.
Daarvoor gebruikten wij: ballonnen.

Drie pakketjes met een ballon en een kleine ventilator, die uit de rails zouden opduiken op het moment dat de trein nog stilstond. Onze actievoerders werden betrapt bij het verstoppen van de spandoeken. Protestactie mislukt. Einde verhaal?

Stevige Kamervragen volgden, maar niet voor minister Verhagen. 'Greenpeace is een criminele organisatie', blafte PVV'er Richard de Mos, citerend uit de huiskrant van zijn partij. Greenpeace brengt 'mens, dier en milieu' in gevaar, wist Kamerlid Marieke van der Werf van het CDA.

Terroristische daad
CDA en PVV gaan met hun beschuldigingen aan Greenpeace wel erg ver in hun campagne voor kernenergie. Want als iemand de veiligheid en gezondheid in gevaar brengt van ons en de generaties na ons, dan is het wel minister Verhagen. In de nasleep van de kernramp die zich al maandenlang onomkeerbaar voltrekt bij Fukushima pusht hij de bouw van een tweede, totaal overbodige kerncentrale. Hij veegt de nadelen onder het tapijt, negeert het probleem van nucleaire transporten en weigert te vertellen in welke gemeente hij het levensgevaarlijke afval wil dumpen. Als die extra kerncentrale er maar komt. Wanneer Greenpeace een luchtballon oplaat tegen een kernafvaltransport, dan doet Verhagens partij dat af als een bijkans terroristische daad. Grote stappen, snel thuis.

Het is de nucleaire industrie die altijd beweert dat dit soort transporten geen enkel gevaar opleveren en de eigenaar van kerncentrale Borssele zweeg deze week in alle talen. Normaal gesproken laten ze geen enkele gelegenheid onbenut om te vermelden dat de containers bestand zijn tegen botsingen en branden. Een botsing met een snelheid van maximaal 50 kilometer per uur en 30 minuten brand bij 800 graden, dat wel. En nu zou een spandoek van Greenpeace een kernramp veroorzaken? En als dat zo is, dan moet er zeker direct een einde komen aan het levensgevaarlijke gesleep met kernafval.

Duitsland
In Duitsland protesteren actiegroepen en bezorgde burgers massaal tegen de kernafvaltransporten naar Gorleben. Stapvoets rijdt de trein daar zijn traject, vanwege de vele duizenden demonstranten op het spoor. De Duitsers weten goed wat er met kernafval gebeurt. In een oude zoutmijn in Nedersaksen dumpte men vanaf de jaren zestig 126.000 vaten. Nu zijn de vaten doorgeroest en dreigt het grondwater radioactief besmet te raken. Het is onbekend of het lekkende afval nog kan worden opgeruimd. De mijn staat namelijk op instorten. De geschatte kosten zijn vier tot zes miljard euro. Kosten, die de belastingbetaler nooit krijgt voorgerekend als wordt verteld hoe goedkoop kernenergie is.

Het verantwoord opslaan van kernafval is een probleem  waar nergens ter wereld nog een oplossing voor is gevonden. In Nederland ligt het afval voorlopig in het COVRA-gebouw, maar Verhagen wil het daarna ondergronds opbergen. Hij weigert te zeggen waar hij het Nederlandse kernafval onder de grond wil stoppen. In de gebieden die daarvoor in aanmerking komen hebben tientallen gemeenten aan de minister laten weten geen kernafval onder het grondgebied te willen. Ook gemeenten waar zijn eigen CDA aan het roer staat. Als een tweede Borssele er straks staat kan Verhagen nergens heen met zijn kernafval. Daarom zwijgt hij liever over de tientallen tonnen kernafval die we onze kinderen en kleinkinderen nalaten.   

Het protest tegen kernafval en de kernramp in Fukushima was in Duitsland de aanleiding om te erkennen dat kernenergie een doodlopende weg is. Bondskanselier Angela Merkel kondigde aan dat alle kerncentrales op termijn worden gesloten. Verhagen heeft al laten weten dat hij het voorbeeld van Merkel niet zal volgen. Hij moet en zal een tweede Borssele. In plaats van onschuldige protesten te criminaliseren, zou Verhagen energie en geld moeten stoppen in het verduurzamen van onze energievoorziening. Dan organiseren wij een feestje voor hem. Met ballonnen.

^{Joris Thijssen is campagnedirecteur van Greenpeace.}