'Familieleden moeten meer doen'

Bewoners moeten betalen voor begeleid wandelen of een extra douchebeurt. ‘We steunen te veel op de overheid.’..

AMSTERDAM De bewoners van tien verzorgings- en verpleeghuizen van Zinn rond Groningen moeten sinds anderhalf jaar betalen als ze extra willen douchen, zwemmen of een wandeling maken. Dat zegt directeur Wil Koopmans (58).

Wat kost een douche bij u?

‘Douchen kost 21 euro voor een half uur. Voor een wandeling kun je een gastvrouw inhuren voor 30 euro per uur. Je kunt ook met haar uit eten gaan. Zwemmen kost 42 euro. En je kunt je kamer extra laten schoonmaken voor 24 euro per uur.’

Waarom moeten mensen voor dat soort dingen betalen?

‘Dat hoeft helemaal niet. Er is een basispakket: iedereen wordt hier elke dag gedoucht en er zijn ook gezamenlijke activiteiten. Maar er zijn mensen die het heerlijk vinden om uitgebreid gedoucht te worden of om elke dag een uur te wandelen. Je kunt je afvragen of de overheid dat allemaal moet betalen. Bovendien willen wij familieleden prikkelen om meer te doen hier.’

Hoe bedoelt u?

‘Nou, wij hebben wel eens het gevoel dat mensen hier komen met de boodschap: hier heb je mijn vader of mijn moeder, en los het verder maar op. Vervolgens verwachten ze bij bezoeken dat het personeel de koffie inschenkt, dat ze alles doen.

‘Er is ook jarenlang op die manier gewerkt. Bij aankomst werd er gezegd: wij weten wat goed voor u is, wij regelen het voor u. Wij willen dat omdraaien. We staan op een keerpunt. We steunen in Nederland veel te veel op de overheid. Wij vragen nu bij binnenkomst aan de familie: wat kunt u voor ons doen? Want zíj hebben een probleem.’

En, wat kan de familie doen?

‘Onze mensen vinden het nog ontzettend moeilijk om zoiets te vragen; we moeten daar als personeel veel meer aan doen. Familieleden zeggen vaak dat ze hele dagen werken. Toch zou iedereen best een paar uur per week kunnen meehelpen met activiteiten. Mensen doen dat toch ook op de school van hun kinderen? Maar dit is blijkbaar minder aantrekkelijk of het geeft minder status. We zijn nu vaak ontzettend blij als er eens een keer iemand meehelpt.’

En als mensen dat echt niet kunnen?

‘Er zijn familieleden die hun ouders niet zo vaak kunnen bezoeken, en die daarom dit soort activiteiten voor hen inkopen.’

Krijgt u geen scheve gezichten?

‘Valt mee hoor. Soms is het misschien zuur dat de een elke dag een uur kan wandelen en de ander niet. Het personeel vindt dat ook wel eens lastig. Die zeggen: we zouden dit aan iederéén moeten geven. Dat vind ik ook. Maar ik ga niet over de tarieven. In sommige zorgzwaartepakketten zit zeven uur verzorging plus huishoudelijke activiteiten per week. Dat is een uur per dag, terwijl wij die mensen 24 uur per dag hier hebben. Ik kan wel met een beschuldigend vingertje naar de politiek wijzen, maar ik kan ook zeggen: dit kunnen wij bieden.’

Hoe komt u op dit idee?

‘Ik zag dat er steeds meer privéklinieken komen voor deze doelgroep. Dat kost 4000, 5000 euro per maand. Je kunt het gewoon uitrekenen: dementie duurt gemiddeld twee, drie jaar. Dan eet je je eigen huis in die tijd toch lekker op? Bij ons kost het overigens maximaal 400 euro per maand.’

Komt er zo geen tweedeling?

‘Ook als je niet zoveel hebt, krijg je hier prima zorg. Voordat mensen in dit tehuis zaten, had de een het óók veel beter dan de ander. Dat is het rare: tot je 65ste mag je alles kopen en doen, maarna als je het na je 65ste anders wilt, kan het ineens niet meer.’