'Geen enkele handeling is logisch'

Eind 2009 is het computersysteem BVH landelijk ingevoerd bij politiekorpsen, maar het is een doolhof. Agenten maken overuren om alle gegevens in te voeren.

PANNINGEN - 'Zat ik voorheen 30 procent van mijn tijd achter de computer, nu is dat 60 procent', zegt Anthony van Baal (44). Hij is wijkagent in het dorp Helden en sinds 2001 werkzaam bij het korps Noord-Limburg. Drie jaar geleden ging zijn politiebureau in het Panningen over op het computersysteem Basisvoorziening Handhaving (BVH). De software wordt sinds 2009 door alle korpsen in Nederland gebruikt. Van Baal heeft er geen goed woord voor over. 'In plaats van dat het ons helpt, werkt het ons tegen.'

De invoering van BVH wordt geplaagd door tegenvallers. Een proef in Limburg-Zuid in 2007 werd stopgezet vanwege te grote problemen. Desondanks werd het programma een jaar later alsnog ingevoerd. Eind 2009 werd BVH de landelijke standaard. Agenten bleken grote moeite te hebben met de software. De politievakbond ACP verzamelde klachten in een zwartboek. Eind vorig jaar gaf minister Opstelten van Veiligheid en Justitie de Algemene Rekenkamer opdracht het systeem te onderzoeken. De resultaten, zaterdag in de Volkskrant gepubliceerd, worden donderdag gepresenteerd.

BVH is haastig ingevoerd. In de oefenversie waarmee wijkagent Van Baal een demonstratie geeft, staat nog te lezen: 'Van wie straks met BVH gaat werken, wordt geduld gevraagd. De echte winst wordt op lange termijn verwacht. Snelle beschikbaarheid van BVH wordt verkozen boven volledigheid van de applicatie. Het is een stapje achteruit, om straks twee stappen vooruit te maken.' In drie jaar tijd zijn enkele verbeteringen doorgevoerd, maar volgens Van Baal houden de problemen aan.

Een stap vooruit is dat het systeem landelijk wordt gebruikt. Wanneer agenten verhuizen naar een ander korps, zijn ze reeds bekend met de software. Toch worden gegevens niet landelijk gedeeld. Een agent kan overal in Nederland inloggen in BVH, maar heeft alleen inzicht in de zaken die in zijn regio spelen. De stappen achteruit zijn talloos, zegt Van Baal.

Dagelijks moet de Limburgse politie in nieuwe situaties flexibel reageren. De nieuwe Windows-software is daar niet op geprogrammeerd. In het vorige computersysteem kon de agent ieder vakje naar eigen inzicht invullen. Met BVH zijn de mogelijkheden beperkt. Van Baal: 'Bij de ontwikkeling zijn agenten betrokken geweest, maar dat zijn niet de mensen die er dagelijks mee moeten werken.'

Het programma is een doolhof van voorgeprogrammeerde formulieren. Geen enkele handeling is logisch, zegt Van Baal. 'Onder het feit 'winkeldiefstal' kan je een eenheid aangeven, bijvoorbeeld 'getuige' of 'verdachte'. De optie 'betrokkene' bestaat niet. Stel dat de dief minderjarig is en ik ook met zijn moeder heb gesproken, dan kan ik haar niet invoeren in BVH.' Hij heeft er een truc voor gevonden. Onder 'verkeersongeval' bestaat wel de optie 'betrokkene'. Door de moeder van de verdachte in te voeren als betrokkene van een verkeersongeval en vervolgens het formulier op te slaan als winkeldiefstal, omzeilt hij het systeem. Van Baal: 'Niets is fatsoenlijk gekoppeld. Als te hard rijden de aanleiding is voor een burenruzie, kan je die twee zaken niet in één formulier weergeven.' En voor het vorderen van een rijbewijs heeft hij drie formulieren nodig: voor justitie, voor het Centraal Bureau Rijvaardigheid en voor de eigen meldkamer.

Collega Arno Wilmsen had verwacht dat het programma een verbetering zou zijn. 'Maar het is een gedrocht. Je krijgt er een rsi-pols van en het is ontzettend traag. Ik heb eens met een zandloper geturfd, ik was een uur kwijt met wachten.' Hij draait vaak overuren vanwege het systeem. 'Als ik om tien voor vijf nog drie aanhoudingen moet invoeren, ben ik zo drie uur verder. Dan neem ik maar het risico die gegevens te laten wachten tot de volgende dag, ook al kan er 's nachts nog iets gebeuren.'

BVH doet zijn naam eer aan, het biedt alleen de basisvoorzieningen. Er bestaan dure gebruiksvriendelijke upgrades. Van Baal: 'In Amsterdam hebben ze er tientallen, wij hebben er maar twee. Het is een kwestie van geld. Hoe rijk is jouw regio?'