Bewust van zwarte school naar kleurrijke school

AMSTERDAM - Ouders, die actief werken aan gemende scholen in hun wijk, voelen zich in de steek gelaten door minister van Bijsterveldt van Onderwijs. Zij wil niet langer ingrijpen om zwarte scholen witter te maken. 'Het gaat niet alleen om kwaliteit, het gaat om ontmoeting.'

Op de Arentschool in de Rotterdamse wijk Kralingen vinden ze de uitspraken van de minister spijtig. 'Uiteraard gaat het in eerste instantie om kwaliteit', zegt directeur Herman Willighagen. 'Maar vanuit pedagogisch oogpunt vinden wij het belangrijk dat leerlingen een school bezoeken die een afspiegeling van de wijk én van de hele samenleving vormt.'

Tot vier jaar geleden was de Arentschool een zwarte school. Hoewel de directeur het niet over 'zwart en wit', maar over 'kansarm en kansrijk' heeft, refererend aan het opleidingsniveau van de ouders als graadmeter.

Nu is de onderbouw van de school gemengd, omdat een groep hoogopgeleide blanke ouders in de wijk het initiatief nam om hun kinderen naar de school te sturen.

Een van die ouders was Danielle van Haasteren. 'Kralingen is een rare wijk', zegt ze. 'Aan de ene kant wonen Lubbers en Opstelten, aan de andere kant komen mensen rond van een bijstandsuitkering. Er zitten hier acht scholen, toch denken witte hoogopgeleide ouders dat het er maar drie zijn.'

In de zoektocht naar een goede zwarte school die door de meeste witte ouders werd gemeden, stuitten zij en haar man op de Arentschool: goeie Citoscores, een stabiel lerarenkorps en kleinschalig. Omdat van Haasteren 'niet roomser dan de paus is', wilde zij haar dochter Sara (nu bijna 7) niet in haar eentje naar de school sturen. Via voorlichtingsavonden en met de steun van de gemeente verzamelde ze een groep ouders die hun kinderen ook naar de Arentschool brachten.

Met succes. Het aantal leerlingen en de diversiteit zijn toegenomen, zegt de directeur. En Sara viert volgende maand haar verjaardag niet alleen met Willemijn, maar ook met Zakia en Daneesha.

Mengen kan alleen als de kwaliteit van de school al goed is, benadrukt directeur Willighagen. Ouders willen het liefst een goede school, in de buurt. Je moet de keuzevrijheid niet beperken, dat is hij met de minister eens. 'Maar je moet je er niet bij neerleggen dat in de wijken van sommige binnensteden scholen helemaal zwart zijn.'

Volgens moeder Danielle van Haasteren gaat het om het vergroten van keuzemogelijkheden. 'Nu zie je ouders verhuizen om hun kinderen op een goede school te kunnen plaatsen, dat moet je toch voorkomen?'

Sjaak Mestrum, adjunct-directeur op De Boschakker in Eindhoven sluit zich hierbij aan. Ook op zijn school nam een groep ouders h3et initiatief om de school gemengder te maken. Na wat aanvankelijk argwaan aan beide zijden - Turkse en Marokkaanse ouders dachten dat die witte ouders de boel kwamen overnemen en blanke ouders vroegen of de school wel een kerstboom had - is de school nu een perfect voorbeeld van integratie, vindt Mestrum. 'De hele sfeer is veranderd. Alle ouders zijn meer betrokken bij het onderwijs en in plaats van een 90-10-verdeling, is de school nu 50-50. Net als de wijk.'

Ouderambassadeur Stienke de Jager van de stichting Kleurrijke scholen was betrokken bij het ouderinitiatief van De Boschakker. Alle blanke ouders in de de bovenmodale nieuwbouwhuizen in de wijk brachten hun kinderen in bakfietsen naar de andere kant van de stad. Met veel moeite wist de Jager samen met een groepje ouders meer ouders in de wijk te overtuigen. Dat lukte alleen omdat de kwaliteit van De Boschakker al gewaarborgd was. 'Scholen die met de kwaliteit worstelen, kun je niet redden met een groepje kinderen van hoogopgeleide ouders.'

Een rondgang langs scholen die via ouderinitiatieven gemengder zijn gemaakt (tientallen in steden als Amsterdam, Rotterdam, Amersfoort en Eindhoven), levert een eensluidende conclusie: het gaat bij het mengen niet zozeer om het opkrikken van het niveau. Het gaat om het maatschappelijke aspect.

Zoals De Jager zegt: 'Ik ben opgegroeid in een dorpje met alleen twee geadopteerde kinderen uit Colombia. Voor het wereldbeeld van mijn dochters vind ik het belangrijk ze op een school zitten met alle etniciteiten waarmee ze in de stad wonen. Het zou zonde zijn als we dat niet langer nastreven.'