Vergeet BRIC, nu komen de MIKT

Amsterdam - De uitvinder van de term BRIC-landen heeft iets nieuws bedacht. En het wordt met dezelfde scepsis ontvangen als negen jaar geleden.

Toen, kort na de aanslagen van 11 september 2001 op de Twin Towers, probeerde de econoom van zakenbank Goldman Sachs, Jim O'Neill, de toekomstige globalisering in één afkorting te vangen. Hij koos vier landen die in 2050 de wereldeconomie zouden domineren: Brazilië, Rusland, India en China, kortweg BRIC - in fonetisch Engels: baksteen.

Nu heeft hij er weer vier gekozen: Mexico, Indonesië, Zuid-Korea en Turkije. Dat zijn opkomende groei-economieën waarvan O'Neill nu denkt dat ze over veertig jaar de plaatsen achter zijn vier BRIC-landen in gaan nemen. De bankier levert een succesvolle afkorting er dit keer niet bij. MIST-landen (met de S voor South Korea) klinkt waarschijnlijk te negatief. Mogelijk dat het betekenisloze MITSK een kans maakt. Maar MIKT-landen ligt het beste in het gehoor.

Zoals destijds met BRIC wordt O'Neill nu wederom wat meewarig becommentarieerd. Een ordinaire marketingtruc van Goldman Sachs was in 2001 het oordeel. Een opzichtige poging van de zakenbank om beleggingsproducten rondom een zelfverzonnen thema aan de man te brengen. Tien jaar geleden geloofde niemand dat de term BRIC op welke wijze dan ook zou beklijven. De vier gekozen landen hadden immers niets gemeen.

En dat ze op den duur de zes grootste westerse economieën zouden inhalen - zoals O'Neill voorspelde - vond men krankzinnig. Nu is die inhaalslag vrij algemeen geaccepteerd. De BRIC-landen organiseren onder die vlag ook de ene economische samenwerkingstop na de andere. Onlangs besloten ze Zuid-Afrika erbij te nemen, hoewel de economie van dat land - 0,6 procent van de totale wereldeconomie - naar de maatstaven van O'Neill te klein is voor een BRIC-land.

Ook de vier MIKT-landen hebben volgens critici niets gemeen. Dat O'Neill Mexico, Indonesië, Zuid-Korea en Turkije groeilanden noemt, impliceert volgens zijn tegenstanders dat hun economieën alleen maar kunnen groeien. Maar dat zal niet altijd het geval zijn. Bovendien zullen er opkomende landen zijn die sneller groeien. Wat O'Neill nu, net als negen jaar geleden, vooral wordt verweten, is dat hij voorspellingen doet die zo ver weg liggen: 2050.

O'Neill werpt tegen dat alle vier zijn MIKT-landen elk nu al meer dan 1 procent van de wereldeconomie uitmaken. Volgens cijfers van het Internationaal Monetair Fonds is de economie van Mexico 2,1 procent van de mondiale economie. Zuid-Korea omvat 1,96 procent, Indonesië 1,4 procent en Turkije 1,3 procent. Ter vergelijking: de Nederlandse economie van circa 600 miljard euro omvat 0,9 procent van de wereldeconomie.

Elk van de vier landen heeft recent een meevaller gemeld. Zo verhoogde kredietbeoordelaar Moody's de waardering voor Indonesië. Van Mexico worden de groeivooruitzichten steeds naar boven bijgesteld. Zuid-Korea profiteert maximaal van de sterke groei van de wereldhandel na de financiële crisis.

En Turkije verbaasde de wereld met de dappere zet om ondanks inflatiegevaar de rente te verlagen om zo de instroom van geld van buiten te verminderen. Een controversiële daad waar andere landen een voorbeeld aan kunnen nemen: precies wat O'Neill van zijn MIKT-landen verwacht.

De term BRIC is door Jim O'Neill in halve paniek bedacht. De toenmalige hoofdeconoom van zakenbank Goldman Sachs zag het prestige van zijn afdeling wegebben wegens gebrek aan ideeën. Iets met globalisering wilde hij doen. Drie landen zag hij daarin het voortouw nemen: Brazilië, India en China. Maar BIC klinkt niet, dus pakte O'Neill Rusland erbij.

De term bleef zo goed hangen dat de concurrerentie van Goldman ook met iets wilden komen. Zo verzon de bank HSBC de CIVETS - Colombia, Indonesië, Vietnam, Egypte, Turkije en Zuid-Afrika. Landen met groeipotentie, vooral door de jonge bevolking. De internationale financiële dienstverlener BBVA dacht met de EAGLE's een gouden slag te slaan - Emerging and Growth-Leading Economies. Bedoeld werden de opkomende en door groei geleide economieën van de BRIC- en MIKT-landen plus Egypte en Taiwan.