vk UPDATE Premier Mark Rutte ziet 'kansen' om de missie in de Afghaanse provincie Kunduz uit te breiden, zodat meer politieagenten getraind kunnen worden dan nu het geval is. In de toekomst wordt mogelijk ook les gegeven aan grenspolitie en aan agenten buiten de hoofdstad Kunduz. Beide opties wil de premier 'onderzoeken' en bespreken met de Tweede Kamer.

Dit heeft Rutte gezegd tijdens een bezoek aan de Nederlandse manschappen in Kunduz, waar hij dinsdag en woensdag verbleef. Eerder werd in een brief aan de Tweede Kamer al gesproken over het mogelijk oprekken van het mandaat voor de politietrainingsmissie. Rutte wilde niet met zoveel woorden zeggen dat hij voorstander is voordat hij met de Kamer heeft gesproken.

Kans
'Er is nu een kans om de missie uit te breiden met het opleiden van grenspolitie en het trainen van civiele politie buiten de stad. We gaan die kans stap voor stap met de Kamer bespreken', aldus Rutte tegen de Volkskrant in Kunduz. 'Ik help het proces niet als ik zeg of ik voorstander ben. Het is een politiek delicate kwestie. Ik ga niet nu een aantal partijen voor het hoofd stoten.'

Vooral het trainen van grenspolitie ligt uiterst gevoelig bij oppositiepartijen GroenLinks en ChristenUnie. Deze partijen hielpen Rutte aan een Kamermeerderheid voor de trainingsmissie naar Kunduz, op voorwaarde dat uitsluitend civiele politie wordt opgeleid en géén vechtpolitie. In Afghanistan heeft de grenspolitie vechtbevoegdheden.

Rutte benadrukt tijdens zijn bezoek aan Kunduz dat het civiele karakter van de missie hoe dan ook behouden blijft. Het trainen van grenspolitie kan binnen de civiele grenzen vallen, stelt Rutte: 'In de stad Mazar-e-sharif sprak ik met de Amerikaanse plaatsvervangend commandant van Noord-Afghanistan. Hij vertelde dat de grenspolitie  in het noorden (waar Kunduz ligt, red.) niet zozeer militair actief is. In tegenstelling tot grenspolitie in Zuid- en Oost-Afghanistan. Ik wil onderzoeken of dit klopt.'

Reden om het mandaat voor de missie op te rekken is het gebrek aan recruten. Onlangs moest een deel van de Nederlandse trainers naar huis worden gestuurd omdat er te weinig Afghaanse politiemensen beschikbaar waren voor de opleiding. De nieuwe lichting Nederlandse trainers voor de basiscursus is om die reden gehalveerd. Ondertussen is in Kunduz wel veel behoefte aan opleiders voor grenspolitie. 

Spijkerbroek
De premier arriveerde dinsdag samen met commandant der strijdkrachten Peter van Uhm per Amerikaanse Blackhawk-helikopter in Kunduz. In spijkerbroek sprak Rutte de Nederlandse militairen en trainers in een volle zaal toe: 'Er is misschien veel politieke discussie in Nederland over de missie. Maar laat er geen misverstand over bestaan dat de steun voor onze mannen en vrouwen hier (in Kunduz) honderd procent is. De politiek en het volk zijn trots op jullie', zei Rutte. Het opleiden van agenten is volgens de premier 'in het belang van Afghanistan, maar ook ongelofelijk belangrijk voor Nederland en het Westen. Zodat wij in veiligheid kunnen leven en Afghanistan geen broedplaats meer is voor terroristen.'

Woensdag maakte Rutte enkele trainingen mee die Nederlanders geven aan Afghaanse agenten. Op de politieschool zag hij hoe les werd gegeven in fouilleren, kaartlezen en het onschadelijk maken van bermbommen. Elders sprak Rutte met aanklagers en andere juristen die lessen volgen over het verzamelen van bewijsmateriaal en het samenwerken met de politie.

Rutte is opgetogen dat de trainingen door de Nederlanders inmiddels in volle gang zijn, na een enigszins trage start. 'Ik heb trainers gesproken die vier of vijf keer per week de poort uitgaan om les te geven.'