Netanyahu negeert reprimandes VS

De Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft maandag gezegd dat zijn regering doorgaat met de omstreden bouw van appartementen voor Joodse kolonisten in Oost-Jeruzalem.

De Israëlische premier Benjamin Netanyahu geeft er geen blijk van dat hij Amerika tegemoet wil komen in de ernstigste diplomatieke crisis tussen de bondgenoten in decennia. De bouw van Joodse nederzettingen in bezet Oost-Jeruzalem gaat door, zei hij maandag. De VS eisen juist dat Israël een recent uitbreidingsplan van 1.600 huizen schrapt.

Na ongekend harde reprimandes uit Washington lijkt Netanyahu zich eerder in te graven, dan een compromis te zoeken. ‘De afgelopen veertig jaar heeft geen Israëlische regering de bouw in Jeruzalem aan banden gelegd’, zei hij in de Knesset. ‘Het bouwen van die Joodse buurten heeft de Arabieren van Oost-Jeruzalem op geen enkele manier geschaad.’

Kaartenhuis

Als Netanyahu niet voor de Amerikaanse druk buigt, blazen de Palestijnen de hervatting van onderhandelingen af. Het begin van indirecte vredesbesprekingen was een week geleden het eerste, bescheiden succes van de Midden-Oostendiplomatie van Barack Obama. Maar het kaartenhuis zakte binnen 24 uur in elkaar, toen tijdens het bezoek van vicepresident Joe Biden de nieuwbouw werd aangekondigd. Netanyahu verontschuldigde zich, maar de VS noemden de zet toch ‘beledigend’.

Over de toekomst van Jeruzalem bestaat een fundamenteel verschil van inzicht tussen Israël en de rest van de wereld. De oostelijke helft is in 1967 door Israël bezet en later geannexeerd onder het motto ‘de eeuwige, ondeelbare hoofdstad’. De internationale consensus is echter dat vrede alleen mogelijk is als Oost-Jeruzalem de hoofdstad van Palestina wordt. De uitbreiding van nederzettingen maakt deling onuitvoerbaar: in Oost wonen 180 duizend Joodse kolonisten.

Bevriezing

De VS kwamen vorig jaar al in aanvaring met de rechtse regering-Netanyahu, toen Obama een bouwstop eiste. Uiteindelijk nam hij, tot teleurstelling van de Palestijnen, genoegen met minder: een bevriezing van tien maanden met uitsluiting van onder meer Oost-Jeruzalem.

De hoogspanning leidt tot een broeierige stemming op de Westoever en in het van heilige plaatsen vergeven Jeruzalem. In de Oude Stad waren maandag honderden Israëlische agenten en soldaten op de been, omdat een in 1948 door Arabieren verwoeste synagoge werd heropend. In Palestijnse kring gaat het gerucht dat dit een opstap is naar de bouw van de Joodse Derde Tempel op de plek van de Al Aqsa-moskee.