Confrontatie tussen 'rijk' en 'arm' dreigt op eurotop

Door Duitsland en Nederland zou de eurotop vanavond kunnen uitlopen op een confrontatie tussen 'rijk' en 'arm' in de eurozone.

Bondskanselier Angela Merkel en premier Mark Rutte negeren de wens van hun zuidelijke collega's om vaart te zetten achter het Europees toezicht op alle banken in de eurolanden. Daardoor dreigt de topontmoeting vanavond tussen de regeringsleiders uit te lopen op een confrontatie tussen 'rijk' en 'arm' in de eurozone.

De druk op de euroleiders om op deze 26e top sinds het uitbreken van de schuldencrisis overhaaste besluiten te nemen, is iets afgenomen. Kredietbeoordelaar Moody's publiceerde woensdag een onverwacht mild rapport over de kredietwaardigheid van Spanje. De Spaanse obligatierente daalde daarna tot 5,5 procent, het laagste niveau sinds april. Eind juli noteerde de Spaanse rente nog een record van 7,6 procent.

Snel voorbij
De Franse president François Hollande zegt dat de Europese schuldencrisis snel voorbij kan zijn. In een interview met de Franse krant Le Monde zei Hollande woensdag dat de euroleiders eind juni de juiste beslissing hebben genomen door Europees banktoezicht in te stellen. Hollande's voorganger Nicolas Sarkozy kondigde in maart ook al aan dat 'de bladzijde van de eurocrisis weldra kon worden omgeslagen'.

De precieze datum waarop het centrale banktoezicht moet beginnen, houdt de lidstaten verdeeld. Een regeringswoordvoerder in Berlijn zei woensdag dat Merkel onverkort vasthoudt aan de afspraak die de leiders in juni maakten over de overdracht van het nationale toezicht op de banken aan de Europese Centrale Bank (ECB). In dat zomerakkoord staat bewust geen ingangsdatum. Frankrijk, Italië en Spanje willen dat de ECB al op 1 januari 2013 begint. Vanaf die datum zou tevens het Europees noodfonds zwakke banken van nieuw kapitaal moeten voorzien.

Volgens Duitsland is 1 januari veel te ambitieus. Berlijn vindt het sowieso geen goed idee dat de ECB alle circa zesduizend banken in de eurolanden onder haar hoede neemt. Ook Nederland hamert op 'kwaliteit boven snelheid' in de besluitvorming. Beide landen vrezen dat een bankunie zonder strikte voorwaarden, de belastingbetalers straks flink geld kan gaan kosten. Den Haag en Berlijn trekken ook samen op om het gebruik van het noodfonds voor de banksector tot een minimum te beperken.

Herhaling
Omdat voor een besluit over de bankunie unanimiteit noodzakelijk is, zal de uitkomst van de EU-top vanavond naar verwachting weinig meer zijn dan een herhaling van het juniakkoord. De zuidelijke lidstaten voorzien in dat geval nieuwe onrust op de financiële markten die vooral hen treft met hogere rentes voor leningen.

Europees banktoezicht en kapitaalinjecties door het noodfonds aan zwakke banken, moet een eind maken aan de huidige situatie waarin wankelende financiële instellingen de nationale staten in problemen brengen.

^{Lees vandaag het interview met Martin Schulz in de Volkskrant.}