Telegraaf springt in het gat van Eurlings

Veel opwinding veroorzaken is een hobby van De Telegraaf.

Het dagblad De Telegraaf speelt dezer dagen een bijzondere rol in de strijd tegen de kilometerheffing. In chocoladeletters wordt de lezer al drie dagen getrakteerd: `VOOR OF TEGEN?’ `HET LOOPT STORM’ `VERPLETTEREND NEE, RUIM 89 PROCENT TEGEN KILOMETERHEFFING’.

Minister Eurlings van Verkeer en Waterstaat gaf eind vorige week aan dat hij de opvatting van de ANWB-leden in een peiling bepalend vindt voor invoering van de kilometerheffing. Alleen wordt in die peiling niet gevraagd of men voor of tegen is. In dat gat sprong De Telegraaf. De krant hield een online enquête waaraan bijna tweehonderdduizend mensen meededen. De impact op politiek Den Haag is groot. Pershistoricus Mariëtte Wolf promoveerde onlangs op Het geheim van De Telegraaf. De voormalig directeur van het Persmuseum keek naar een ruime eeuw campagnejournalistiek van De Telegraaf en constateert dat er deze week weinig nieuws is onder zon.

Waarom leent de kilometerheffing zich zo goed voor een Telegraafcampagne?

Wolf: `Het is in meer dan één opzicht geknipt voor een campagne. De kilometerheffing speelt in brede lagen van de bevolking. Het gaat om de strijd van het vrije individu tegen de bureaucratie. Ze hebben van die thema’s, zo strijden ze sinds de jaren twintig tegen de sektegeest van de geldverkwistende publieke omroep’.

De Telegraaf suggereert met een `ja of nee-enquête’ dat de lezer regeert.

‘Het is heel erg des Telegraafs om het zo aan te pakken. Ze pakken het onderwerp beet en laten de lezer spreken. Dat geeft de krant een aura van democratie. De politiek laat dit gebeuren, minister Eurlings heeft dit over zichzelf afgeroepen’.

Ontwricht dit niet juist de democratie?

‘De politiek laat heel erg haar oren hangen naar dit soort initiatieven. Maar waar hebben we het over? ANWB-leden en lezers van De Telegraaf, die elkaar ook nog eens voor zestig procent overlappen. Dat zijn er niet weinig, maar organiseer dan een referendum. Ik vind dit heel erg ver gaan’.

Als de politiek het toch invoert en 89 procent van de lezers is tegen, voedt dat de onvrede over Den Haag.

‘Heel vaak is De Telegraaf erin geslaagd het onderwerp op deze manie op de agenda te krijgen, zonder dat er echt iets gebeurde. Een van de hobby's van de krant is veel opwinding veroorzaken. Voor een deel is dat de kwaliteit van de krant en voor een deel de zwakte van de politiek. Sinds vijf jaar slaat De Telegraaf weer veel meer op de trom, het pas ook in het huidige politieke klimaat. Ze zijn er al mee begonnen voordat de huidige hoofdredacteur Sjuul Paradijs aantrad. Met acties als: Laat Nederland rijden’ en `Vuist tegen de fiscus’.

In 1989 viel het tweede kabinet-Lubbers over de invoering van het reiskostenforfait. De Telegraaf voerde er campagne tegen. Schieten ze nu weer in de roos, of is het een schampschot?

‘Pas voerden ze hier campagne in navolging van de Engelse declaratieaffaires. Dat was niet eens een schampschot maar een losse flodder. Ik vind De Telegraaf nu dichter bij de roos zit’.