Nieuwe piepjes tegen dode hoek

Een alarm om ongevallen te voorkomen met fietsers buiten het zicht van een truckchauffeur. Hoe werkt dat?

Op stap met de vuilniswagen van Vincent Puijk door het centrum van het Noord-Hollandse Bussum. Van de beruchte dode hoek lijkt geen sprake met een batterij aan buitenspiegels en een camera die een groot deel bestrijkt van wat er rechts van de vuilniswagen gebeurt.

Indringend
Toch klinken er in de cabine indringende piepjes als Puijk zijn richtingaanwijzer naar beneden drukt. Dezelfde piepjes weerklinken buiten ook. Samen met knipperende lichtjes aan de rechterkant van de vrachtwagen alarmeren ze voetgangers en wandelaars over Puijks voornemen rechts af te slaan. Dat gepiep en geflits heet Lisa-2 Alert.

Vincent Puijk, een verkeersdeelnemer van de vreedzame soort, prijst zich gelukkig met dit waarschuwingssysteem. Het alarm trekt de aandacht van de fietsers en er is daardoor even oogcontact met de vrachtwagenchauffeur hoog in zijn cabine. ‘Dat ze toch nog per se voor mij langs willen, kan me niet zo veel schelen. Als we van elkaar maar even weten dat we er zijn en wat we willen.’

In 2003 werd de dodehoekspiegel verplicht gesteld, als afdoend antwoord op het probleem van fietsers die buiten het zicht van de vrachtwagenchauffeur waren op het moment dat hij rechts afsloeg. Het antwoord bleek slechts voor korte tijd afdoend. De laatste jaren is het aantal slachtoffers weer gestegen. De SWOV, de instantie die de verkeersveiligheid onderzoekt, zal nog voor de zomer rapporteren over de oorzaak daarvan.

Overal en watervlug
Maar praktijkmensen zoals Vincent Puijk kunnen nu al zeggen hoe dat komt. De dode hoek is geen eenduidig begrip. Fietsers zijn als spermatozoïden: overal en watervlug. En een chauffeur die rechtsaf wil, moet in zo veel spiegels kijken dat hij het overzicht mist. Puijk vertrouwt het meest op het camerabeeld, maar zelfs dat niet voor honderd procent.

Lisa-2 Alert is niet het enige systeem dat soelaas probeert te bieden. Met sensoren waarschuwt LexGuard chauffeurs voor onzichtbaar verkeer aan de rechterzijde. Zijn piepjes weerklinken alleen in de cabine. Het voordeel is volgens firma Intertruck dat daarmee de verantwoordelijkheid ligt bij wie ze hoort te liggen, de chauffeur. Het nadeel is volgens wagenparkbeheerder Evert in de Betouw dat ook stilstaande objecten worden geregistreerd, zoals lantaarnpalen. De chauffeur kan de piepjes dus niet volledig vertrouwen.

In de Betouw werkt bij de GAD, het bedrijf dat in Bussum en omstreken afval ophaalt. Zes jaar geleden liet de Gooise afvaldienst Lisa­2 Alert installeren, nadat een van de werknemers een dodelijk ongeval had veroorzaakt. In de Betouw: ‘Je wilt niet weten wat voor impact dat heeft, niet alleen op de chauffeur maar op het hele bedrijf.’

Illegaal
Ook Puijks collega’s zijn tevreden. De GAD heeft sindsdien geen slachtoffers gemaakt. In de Betouw: ‘Je kunt het verband niet bewijzen, maar frappant is het wel.’ Het enige probleem is dat het systeem illegaal is. Als de vuilnisauto’s aan een apk toe zijn, worden ze van lichtjes en toetertje ontdaan. Maar de politie is met het initiatief van de GAD ingenomen .

‘Je ziet wel vaker dat iets in de praktijk moet werken voordat het wettelijk geregeld wordt’, zegt Evert Onink van het korps in de Gooi- en Vechtstreek. ‘Wij kijken alleen maar naar de voordelen.’