Zorg in gevaar door geldtekort

Tientallen verpleeg- en verzorgingshuizen kampen met zulke ernstige financiële problemen dat de zorg aan bewoners erdoor in gevaar komt. Dat zeggen bestuurders van AbvaKabo en Nu'91, de twee grootste vakorganisaties in de zorg.

Te ver doorgevoerde fusies, slecht management en krappe budgetten hebben de ouderenzorg volgens de bonden in een crisis gestort. De bestuurders noemen zeker vijftien instellingen, veelal koepels met een groot aantal verpleeg- en verzorgingshuizen, die miljoenen euro's tekort komen.

Verwaarlozing
Mismanagement en hoge werkdruk leidden vorig jaar tot verwaarlozing en intimidatie van bewoners van een verpleegafdeling van Zorgbalans in Heemstede, blijkt uit onderzoek van de Volkskrant. De koepel van verzorgings- en verpleeghuizen in Haarlem, Velsen, Hillegom en Heemstede maakte 8 miljoen euro verlies en schrapt dit jaar 74 banen.

Zorgkoepel Sensire in de Achterhoek leed vorig jaar een verlies van 4,3 miljoen euro op de verpleeg- en verzorgingshuizen. Zorgorganisatie Omring, een Noord-Hollandse koepel, maakte twee weken geleden een verlies bekend van enkele miljoenen.

Instellingen bezuinigen onder meer door personeel te ontslaan en daar minder of lager opgeleide werknemers voor aan te nemen. Zo moeten bij Ariëns/Zorgpalet (Enschede en omstreken) bijna alle verpleegkundigen en ziekenverzorgenden plaats maken voor lagergekwalificeerde medewerkers. Zorgcentrum Livio in Enschede heeft aangekondigd tweehonderd werknemers uit de verpleeg- en verzorgingshuizen te moeten ontslaan.

Bewoners dupe
‘De bewoners zijn de dupe, de financiële crisis wordt over hun rug beslecht’, zegt Wim van der Hoorn, regiobestuurder Midden-Nederland bij de AbvaKabo FNV. Zijn collega Jan Kramer (Oost-Nederland): ‘In een aantal instellingen zakt de kwaliteit van de zorg nu door de bodem.’

De vakbonden menen dat de fusiegolf in de ouderenzorg de problemen heeft aangewakkerd. De zorggiganten die de afgelopen jaren zijn ontstaan, vragen om goede managers die er niet zijn. Kramer schat in dat in zijn regio 95 procent van de problemen in de ouderenzorg te maken heeft met mismanagement. Fusies leiden niet vanzelf tot meer efficiency en een betere concurrentiepositie. Bij het Enschedese Livio en het Utrechtse Aveant hebben bonden en ondernemingsraad het vertrouwen in het bestuur opgezegd.

Korting budget
Ook bezuinigingen spelen de sector parten. De verpleeghuizen worden dit jaar 1 procent gekort op hun budget. De nieuwe zogeheten zorgzwaartefinanciering, die volgend jaar wordt ingevoerd, komt volgens de bonden neer op een bezuiniging waarop instellingen nu al anticiperen.

Daarnaast sijpelen de financiële problemen in de thuiszorg door naar de verpleeg- en verzorgingshuizen, omdat ze vaak onderdeel zijn van dezelfde koepel.

Bekijk de Volkskrant-ranglijst van verpleeghuizen.