Vier uur per week zinloos op school

Middelbare scholieren zitten elke week gemiddeld vier uur in de schoolbanken zonder dat ze zinvol les krijgen. Dat blijkt uit een enquête onder 550 scholieren voor het tv-programma Zembla, dat zijn uitzending van zondagavond wijdt aan de zogeheten onderwijstijd.

In november vorig jaar gingen duizenden scholieren de straat op om te protesteren tegen de, in hun ogen, ‘ophokuren’. Die zijn het gevolg van het strenger handhaven van de verplichte minimale onderwijstijd op de middelbare scholen. Voor de onderbouw zijn scholen verplicht leerlingen 1040 klokuren les te geven, in de bovenbouw 1000 en in het examenjaar 700.

Boetes
Uit inspectierapportages bleek vorig jaar dat slechts weinig scholen erin slagen die getallen te halen. 16 Scholen zaten zelfs meer dan 150 uur per jaar onder de norm. Staatssecretaris Van Bijsterveldt heeft deze scholen boetes opgelegd (inhoudingen op hun bekostiging) van ruim 2.000 euro tot bijna 244.000 euro. De scholen hebben nog zes weken de tijd om hiertegen bezwaar aan te tekenen.

Op basis van eerdere reacties besloot de staatssecretaris de boete voor het Calandlyceum terug te brengen tot 19.280 euro. De zwaarst beboete school is het Piter Jelles College in Leeuwarden, tevens de grootste school. Zij moeten 243.856 euro terugbetalen.

Leerlingenzorg
Van Bijsterveldt houdt in haar brief vast aan het uitgangspunt dat voldoende onderwijstijd een belangrijk criterium is voor goed onderwijs. Het gaat daarbij immers niet alleen om goede opbrengsten, maar ook om goede leerlingenzorg, een goed leerklimaat, en dus voldoende onderwijstijd. Bovendien verwijst ze naar de noodzaak opnieuw meer te investeren in het bijbrengen van basisvaardigheden in rekenen en taal. Deze week debatteert de Kamer over de onderwijstijd.

Uit het Zembla-onderzoek, uitgevoerd door B&N Panelwizard, blijkt dat bijna eenderde van de scholieren het liefst minder onderwijsuren wil (ten gunste van huiswerktijd of vrije tijd). Maar meer dan tweederde van de leerlingen geeft aan vooral meer kwaliteit te willen van de lessen die ze krijgen, omdat ze dan meer leren en dat beter is voor hun toekomst.

Acties
Dit is precies de lijn van het Landelijk Aktiekomitee Scholieren (LAKS), dat de acties in het najaar organiseerde. Samen met de onderwijsbonden AOb en CNV pleitten zij vrijdag in een manifest voor verdere verlaging van de urennorm. Ze vrezen dat teveel nadruk op alleen lesuren de werkdruk van de leraren zodanig verhoogt dat de kwaliteit van de lessen onder druk komt te staan.

Volgens een drietal rectoren van middelbare scholen, die zich hebben verenigd in de actiegroep ‘Vergeten Uren’, klopt de basis het rekenwerk van de overheid onder de urennorm niet. Volgens rector Elkerbout van het Barlaeusgymnasium in Amsterdam, Van Tergouw van het Nieuwe Lyceum in Bilthoven en Uijttewaal van het Bonifatiuscollege in Utrecht, krijgen scholen voor gemiddeld 17 procent minder geld dan wat ze op basis van de 1040-urennorm aan les zouden moeten geven.

Ze roepen de politiek op te kiezen voor een norm van 960 uur per jaar (onderbouw). Volgens hen is dat aantal in overeenstemming met de bekostiging en sluit het aan bij de bestaande praktijk.