Tony Chocolonely hangt boete boven het hoofd

Tony Chocolonely, de ‘slaafvrij’ geproduceerde chocolade van het tv-programma Keuringsdienst van Waarde die de cacao-industrie aanklaagde, staat nu zelf in het beklaagdenbankje: het commissariaat voor de media dreigt de RVU, die KvW uitzendt, een boete op te leggen van 20 duizend euro, wegens ‘ongeoorloofde reclame’ voor in zeven uitzendingen....

‘De duur van de items, de frequentie van het vermelden en in beeld brengen van de chocoladereep, de wijze van cameravoering waarmee dit is getoond en vermeld, is overdreven en overdadig’, schrijft het commissariaat in een brief die de RVU woensdag ontving. De toezichthouder valt verder over de positieve bewoordingen waarmee presentator en initiatiefnemer Teun van de Keuken zich over zijn product uitlaat. Met Keuringsdienst van Waarde heeft de RVU volgens het commissariaat meegewerkt aan het in de markt zetten van een commercieel product, iets wat volgens de mediawet vrijwel verboden is voor publieke omroepen. Ook hebben de uitzendingen gezorgd voor ‘een meer dan normale winst’ door Tony Factory BV, het bedrijf dat speciaal voor de productie en verkoop van de ‘slaafvrije chocolade’ werd opgericht.

Het commissariaat nam in de overwegingen mee dat Van de Keuken zijn reep maakte uit ideële overwegingen: hij combineerde journalistiek met ondernemerschap om misstanden in de chocolade-industrie aan te kaarten. Door deze ‘geheel nieuwe soort van onderzoeksjournalistiek’ besloot het commissariaat de boete ‘te matigen’ tot 20 mille.

Ben Groenendijk, directeur van de RVU, mag zich met de makers van Keuringsdienst van Waarde op 18 juli in een hoorzitting komen verdedigen bij het commissariaat, waarna een definitief besluit valt. Groenendijk: ‘Wij zullen ons tegen de sanctie verzetten. We realiseerden ons dat we op de rand van de mediawet balanceerden. Maar ons verweer is dat het opzetten van een onderneming en het op de markt zetten van deze chocolade de enige manier is om de misstanden in die industrie onder de aandacht te brengen.’

Groenendijk vindt de boete van 20 duizend euro ‘een hoog bedrag, dat ik liever in programma’s zou steken’.