Chaos bij scholen door auto’s ouders

Als de snelwegen ’s ochtends dichtslibben met auto’s, ontstaan tegelijkertijd een paar duizend tijdelijke verkeersknoopjes in de woonwijken: een gekrioel van voertuigen rondom schoolpleinen, die het zicht op de straat voor de vele juist dan gehaast overstekende kinderen ernstig bemoeilijken....

‘Het is wachten tot een moeder eens een kind doodrijdt’, zegt Ton Duif, voorzitter van de Algemene Vereniging van Schoolleiders. ‘Het wordt de laatste jaren almaar erger. Auto’s die keren op straat, dubbel geparkeerd staan, portieren die opengegooid worden... Mensen zijn er zich niet van bewust dat ze in een moordwapen rondrijden.’

Een onderzoek van Veilig Verkeer Nederland onder 1.300 basisscholen bevestigt dit beeld. Driekwart van de directeuren vindt dat de ouders verantwoordelijk zijn voor de groeiende verkeerschaos en onveiligheid rond hun school. ‘De schoolleidingen zitten met de handen in het haar’, zegt Duif. ‘We hebben geen opsporingsbevoegdheid, en kunnen niet optreden. En de politie doet ook niets. Het enige dat we kunnen doen, is de ouders ervan overtuigen dat ze met al die auto’s de onveiligheid alleen maar vergroten.’

Scholen proberen slimme oplossingen te bedenken. Hier en daar brengen leerkrachten aan het eind van de schooldag groepen kinderen naar een beter bereikbaar punt in de wijk, om de kinderen van daaruit los te laten, weet Duif. Elders wordt gepoogd rijdende ouders verder van school te laten parkeren, en een stuk te laten lopen. In verband met de groeiende onveiligheid vindt vandaag in Amsterdam de aftrap plaats van de VVN-campagne Op voeten en fietsen naar school.

Het verschijnsel is niet van vandaag of gisteren, maar neemt steeds sneller toe. Enkele decennia geleden liepen de meeste kinderen nog zonder ouderbegeleiding naar de lagere school. Tien jaar geleden ging nog 55 procent van de scholieren zelfstandig lopend of fietsend naar school. Nu is dat nog maar 40 procent, zo blijkt uit het VVN-onderzoek. Van de kinderen in de onder- en de middenbouw komt nog maar 19 procent op eigen benen of trappers.

De paradoxale ontwikkeling is dat ouders met hun auto juist denken in te haken op de gegroeide onveiligheid op de weg. Maar door hun eigen spruiten veilig gemotoriseerd te vervoeren, brengen ze de andere kinderen, die lopend of fietsend komen, in gevaar. Ton Duif: ‘Heel goed dat VVN erop wijst. Ouders moeten zich ervan bewust worden dat hun dagelijkse gewoonte heel gevaarlijke situaties veroorzaakt.’

VVN verwacht maatregelen van de gemeenten. ‘De routes naar school moeten veiliger’, zegt VVN-woordvoerder Clyde Moerlie. ‘Autovrije zones rondom scholen, snelheidsvermindering, waarschuwingsborden, gescheiden fietspaden, dat soort dingen.’

Duif en Moerlie kennen geen voorbeelden van gevallen waarbij het al mis is gegaan. Maar in 2006 steeg het aantal verkeersdoden onder kinderen tot 12 jaar van 19 naar 21, terwijl het landelijke aantal verkeersdoden al jaren daalt. Ook in de leeftijdscategorie van 12 tot 15 jaar steeg het aantal doden van 16 naar 25.

VVN-woordvoerder Moerlie: ‘Veel ouders vinden dat hun kinderen later zelfstandig naar de middelbare school kunnen fietsen. Dan moet je ze wel eerst leren hoe het verkeer werkt.’