‘Show ís smakeloos, alleen is de werkelijkheid nog smakelozer’

BNN’s Grote Donorshow lokt zelfs Britse cameraploegen...

Vrijdag doneert de 37-jarige Lisa een van haar nieren tijdens De Grote Donorshow van BNN. De vrouw heeft wegens een kwaadaardige hersentumor niet lang meer te leven en beslist tijdens de uitzending wie van drie kandidaten een orgaan krijgt. Het programma is bedoeld om aandacht te vragen voor het tekort aan donornieren. BNN-oprichter Bart de Graaff ontving zelf als tiener een donornier, maar zijn lichaam stootte die af. Hij stond dertien jaar op de wachtlijst voor hij een tweede nier kreeg.

Wie heeft deze formule verzonnen?

‘We wilden iets indrukwekkends maken over het gebrek aan donornieren. We hadden een documentaire of discussieprogramma kunnen produceren, maar dan weet je zeker dat niemand kijkt. We kenden Lisa al via via. Haar situatie bracht ons op dit idee; ze heeft het dus niet zelf bedacht.’

Smakeloos, is de meest gehoorde reactie. Ook politici reageren afwijzend. Kunt u dat begrijpen?

‘Het is ook smakeloos. Ben ik het helemaal mee eens. Alleen: de werkelijkheid is nóg smakelozer. De wachtlijsten voor donororganen groeien in plaats van te krimpen. Dát zouden diezelfde politici zich moeten aantrekken.’

In Nederland wachten 1088 personen op een nieuwe nier. Hoe heeft BNN de kandidaten geselecteerd?

‘Om te beginnen moeten ze medisch een match zijn met Lisa. De kandidaten zijn echt geen slachtoffers van ons kijkcijferwolven... Het zijn volwassenen van 18 tot 40 jaar die hebben nagedacht over deelname en over hun verdere leven. We hebben hun mentale stabiliteit gecontroleerd en verder gekeken naar hun lust for life, hun uitstraling en hun uitdrukkingsvaardigheid.’

Volgens de wet maakt een donor niet uit wie zijn of haar organen krijgt.

‘Dat mag wel als Lisa bij leven nog een nier weggeeft en indien een ‘aantoonbare relatie’ bestaat tussen gever en ontvanger. Dus onze juristen buigen zich over de vraag: wanneer spreek je van een relatie? Lisa wordt in ieder geval niet direct na de uitzending de operatiekamer ingereden. Dus gever en ontvanger hebben nog tijd een relatie op te bouwen.’

Kijkers krijgen via sms een rol in De Grote Donor Show. Hoe werkt dat?

‘Het is 2007. Het programma moet interactief en we willen het publiek ook actief betrekken bij dit onderwerp. Maar Lisa beslist, dus wat de rol van de kijker precies wordt, daar zijn we nog niet helemaal uit. Eventuele winst gaat naar de Bart Foundation. Producent Endemol en BNN doen hier niet aan mee om geld te verdienen.’

Kun je stellen dat door alle publiciteit het doel van De Grote Donorshow nu al is bereikt?

‘Ik ben niet ontevreden over alle publiciteit. Er staat hier zelfs een Britse cameraploeg voor de deur. Er wordt volop geschreven over onze smakeloosheid, maar óók over het donorprobleem.’