Coalitie behoudt meerderheid in Eerste Kamer

Volgens de prognose van de uitslag van de Provinciale Statenverkiezingen behoudt de regeringscoalitie van CDA, PvdA en ChristenUnie een meerderheid van 40 zetels in de Eerste Kamer...

De grote winnaar van deze verkiezingen is, zoals verwacht, de SP. De partij van Jan Marijnissen zou mogen rekenen op 12 senaatszetels, 8 meer dan nu. Het CDA (nu 23) en de PvdA (nu 19) zouden respectievelijk 2 en 4 zetels verliezen. De ChristenUnie zou haar zetelaantal verdubbelen (van 2 naar 4 zetels), de VVD blijft staan op 15 zetels.

LPF weg
De rest van de uitslag: Groenlinks verliest een zetel en gaat naar 4 zetels, D66 gaat van 3 naar 1, de SGP verliest één zetel (van 2 naar 1), de LPF verliest haar enige zetel, en ook de enige onafhankelijke senator moet zijn biezen pakken. De Partij van de Dieren is de enige nieuwkomer in de Eerste Kamer, de partij zou 1 zetel halen.

Lage opkomst
Circa 46 procent van de kiesgerechtigden heeft woensdag de gang naar de stembus gemaakt, blijkt uit een peiling van Maurice de Hond in opdracht van de NOS. Dat is ongeveer evenveel als bij de vorige twee Provinciale Statenverkiezingen. In 2003 was de opkomst 47,6 procent, in 1999 45,5 procent. In 1978 lag het percentage nog bijna op 80.

Feest bij de SP
Al een half uur nadat de eerste uitslagen woensdagavond bekend werden, zat de feeststemming er goed in bij leden van de Socialistische Partij (SP) die in Den Haag bijeen kwamen.

Partijsecretaris Hans van Heijningen stelde vast: ‘Het is niet alleen de vraag of we deel gaan uitmaken van het bestuur van dit land, maar wanneer.’ Volgens hem hoort de SP nu echt bij de vier grote partijen.

‘We hebben niet alleen weer veel stemmen gekregen. Het regent ook nieuwe leden.’ Van Heijningen verwacht dat het ledental nog deze week boven de 52.000 komt.

'Weer goud'
Onder luid applaus in het CDA-partijkantoor in Den Haag zei CDA-leider en premier Jan Peter Balkenende dat zijn partij ‘weer goud’ heeft behaald.

Hij concludeerde woensdagavond dat het CDA na de verkiezingen voor de Provinciale Staten zowel in de Tweede als de Eerste Kamer de grootste partij is. Het stemt de CDA-leider bovendien tevreden dat de coalitiefracties CDA, PvdA en ChristenUnie in de senaat een meerderheid hebben. ‘We hebben keihard geknokt voor een fantastisch resultaat.’

Bos tervreden
De uitslag geeft de PvdA vertrouwen als regeringspartij. Dat stelde partijleider Wouter Bos woensdagavond in een bijeenkomst in Lelystad. ‘Het is een goede uitgangspositie om waar te maken wat we als PvdA hebben beloofd; mooie woorden omzetten in mooie daden.’ Bos maakte zich wel zorgen over de lage opkomst woensdag. ‘Deze percentages maken ons niet hoopvoller. Het geeft stof tot nadenken.’

Gejuich
Bij de ChristenUnie klonk woensdagavond applaus en gejuich, omdat de partij er twee zetels bij krijgt in de Eerste Kamer. ‘Dat zou fantastisch zijn’, zei de vicepremier en politiek leider van de ChristenUnie, André Rouvoet, in een eerste reactie.

De ChristenUnie heeft nu twee zetels in de Senaat. De winst is volgens Rouvoet boven verwachting. Hij is ook blij dat de nieuwe coalitie van CDA, PvdA en ChristenUnie een ‘royale’ meerderheid lijkt te behalen in de Eerste Kamer. ‘Goed nieuws’, oordeelde Rouvoet. Volgens hem toont de uitslag aan dat zijn partij op lokaal en landelijk niveau een ‘betrouwbare partner’ is gebleken.

Rutte blij
De uitslag is volgens VVD-leider Mark Rutte ‘bemoedigend’ voor zijn partij. Volgens Rutte doet de VVD het beter dan vorig jaar november bij de Tweede Kamerverkiezingen. Toen leden de liberalen nog een flink verlies. ‘We zijn op de weg terug’, aldus Rutte woensdagavond.

SGP teleurgesteld
De SGP is teleurgesteld dat de partij een van de huidige twee zetels in de Eerste Kamer dreigt te verliezen. ‘Jammer’, oordeelde SGP-leider Bas van der Vlies woensdagavond.

Hij weet het verlies aan het lagere aantal te verdelen zetels in de Provinciale Staten, waardoor de kiesdeler bij de woensag gehouden verkiezingen hoger uitvalt. Een restzetel die de afgelopen keer wel naar de SGP ging, gaat volgens Van der Vlies nu verloren. De statenverkiezingen zijn bepalend voor de samenstelling van de Eerste Kamer.

D66
Het verlies van drie naar een zetel in de Eerste Kamer voor D66 vindt partijleider Alexander Pechtold ‘heel slecht’. Het speet hem dat het vele werk dat in de provincie door zijn partij is gedaan, niet is beloond. Wel is het volgens Pechtold zo dat zijn partij procentueel een iets beter resultaat heeft dan bij de Tweede-Kamerkiezingen. ‘We krabbelen iets op.’

Dieren
De Partij voor de Dieren van Marianne Thieme zal ook in de Eerste Kamer als waakhond gaan optreden, de taak die de partij al in de Tweede Kamer vervult. Dat beloofde Marianne Thieme als reactie op de uitslagen die aangaven dat haar partij een zetel in de Eerste Kamer lijkt te hebben veroverd.

‘En misschien worden het wel twee zetels’, aldus een hoopvolle Thieme. Hoewel blij met die ene zetel, hoopte ze stiekem op nog meer omdat de uitslagen van de grote steden nog niet bekend waren. ‘En de Partij voor de Dieren heeft toch vooral veel steun in die steden’.