Kamer lijnrecht tegenover Verdonk om zaak Donorov

De zelfmoord van de uitgezette asielzoeker Andrej Donorov in 2003 blijft minister Rita Verdonk (Vreemdelingenzaken) achtervolgen. De linkse oppositie is ontsteld over haar volharding dat de medische overdracht aan Spanje voldoende was....

Dat bleek donderdag tijdens een debat over de omstreden kwestie. De fracties gaan zich beraden op de situatie. Volgens internationale regels is Nederland verantwoordelijk voor asielzoekers, ook als zij uitgezet worden.

Verdonk meldde aanvankelijk dat alles goed was gegaan, maar moest later erkennen dat er drie fouten zijn gemaakt in de aanloop naar de uitzetting. Ze heeft al maatregelen genomen om de procedure te verbeteren. Ook de medische overdracht ‘had beter gekund, maar de Spaanse autoriteiten waren voldoende ingelicht’, herhaalde de minister donderdag keer op keer.

De Tweede Kamerleden Klaas de Vries (PvdA), Jan de Wit (SP) en Naïma Azough (GroenLinks) ontploften bijna. Ze wezen erop dat niet was voldaan aan zeker twee van de vier voorwaarden van het Bureau Medische Advisering bij uitzetting van een zieke. ‘Het is buitengewoon zorgwekkend dat een minister zich niet conformeert aan het oordeel van de inspectie’, stelde De Vries. De Wit beschuldigt Verdonk ervan dat zij selectief winkelt in de documenten.

De uitgeprocedeerde Oekraïner was schizofreen en suïcidaal toen hij in de zomer van 2003 werd uitgezet naar Spanje. Hij zat al enkele keren in een inrichting en ‘verkeerde in blinde paniek over de dreigende uitzetting’, zo omschreef De Wit. Tien dagen na aankomst pleegde Donorov op 30 augustus zelfmoord in een hotel in Madrid, een dag voordat hij voor het eerst een afspraak zou hebben met een arts.

Volgens de oppositie was Spanje niet goed op de hoogte. De autoriteiten kregen een tas met medicijnen en een tweeregelig briefje in het Engels over zijn ziekte en zelfmoordneigingen. Het Kenniscentrum Pharos stelde dat een goede medische overdracht en daarna begeleiding de zelfmoord zeer waarschijnlijk had kunnen voorkomen.

Het CDA vindt een oorzakelijk verband moeilijk aan te geven, maar is niet gerust op de lering die Verdonk zou moeten trekken uit deze zaak. De VVD-woordvoerder moest deels verstek laten gaan, maar sloot zich in grote lijnen aan bij het CDA.