Nederland vaak doelwit van spionage

Buitenlandse inlichtingendiensten spioneren steeds vaker in Nederland. Ze infiltreren in universiteiten, proberen ambtenaren en medewerkers van multinationals te beïnvloeden en speuren naar gevoelige (overheids)informatie....

In toenemende mate maken ze gebruik van nieuwe technologie, schrijft de Algemene Inlichtingendienst (AIVD) vrijdag in het jaarverslag. Volgens directeur Van Hulst hebben in 2005 ‘grootschalige aanvallen’ op overheidssystemen plaatsgevonden. Of daarbij waardevolle informatie is buitgemaakt is niet bekend.

Nederland is door ‘zijn open structuren, grote groepen migranten en vele internationale instanties’ vrij kwetsbaar voor spionage, stelt de AIVD. Daar komt bij dat burgers en bedrijven sinds de ineenstorting van Sovjet-Unie in 1991 weinig oog hebben voor mogelijke spionage-activiteiten. De dienst vindt dit ‘verlaagde bewustzijn’ een ‘majeur veiligheidsrisico’. Voorlichting aan bedrijven en (overheids)organisaties moet het tij te keren.

Volgens Van Hulst waren Iraanse spionnen in 2005 op zoek naar waardevolle informatie voor massavernietigingswapens. Andere landen liepen eveneens tegen de lamp. Welke dat waren wilde hij niet zeggen. Dat zou de internationale betrekkingen kunnen schaden. ‘Bovendien moet je ze dan allemaal noemen.’

De AIVD maakt zich, behalve over Iran, ook zorgen over Syrië, Libië, Noord-Korea en Pakistan. Deze landen werken gezamenlijk aan massavernietigingswapens. Noord-Korea en Pakistan beschikken inmiddels over ‘een redelijke industriële infrastructuur’ en ‘voldoende technische kennis’ om raketten te bouwen.

De AIVD heeft vorig jaar een aantal gevallen van spionage voorkomen door het ministerie van Economische Zaken daarvoor te waarschuwen. De dienst gaf daarbij negatieve adviezen over aangevraagde exportvergunningen, zei Van Hulst.

In de strijd tegen spionage en andere staatsgevaarlijke activiteiten plegen AIVD-medewerkers ‘met zekere regelmaat’ strafbare feiten, aldus Van Hulst. Hij benadrukte dat dit wettelijk is toegestaan en noodzakelijk is. Agenten kunnen zo onherkenbaar blijven voor de omgeving waarin ze zijn geïnfiltreerd. Door het plegen van strafbare feiten mogen anderen nooit in levensgevaar worden gebracht.