‘Vier keer per dag bidden, dat willen we niet’

De meeste scholen voor bijzonder onderwijs willen een stagiair ‘uit de eigen richting’. Stageplekken voor allochtonen zijn schaars. Die haken daardoor vaker af....

Scholen worden ‘zwarter’, maar onderwijzers en leraren zijn over het algemeen nog wit en autochtoon. Jonge allochtonen willen wel het onderwijsvak in, maar lopen vaak al in het eerste jaar van hun studie tegen een muur op: het lukt ze niet een stageplaats te bemachtigen. Vooral het bijzonder onderwijs is niet happig op allochtonen.

Van al het onderwijzend personeel in het basisonderwijs is op dit moment 5 procent allochtoon. Op pabo’s (onderwijzersopleiding) en lerarenopleidingen is rond 8 procent van de eerstejaars allochtoon, en de politiek zou graag zien dat dat percentage verder toeneemt. Het kost de allochtone studenten echter meer moeite een diploma te halen. Na vijf jaar is 35 procent klaar met de studie; van de autochtone jaargenoten 57 procent.

Volgens het SBO, een organisatie van werkgevers en werknemers in het onderwijs, is het vinden van stageplaatsen de bottleneck voor de allochtone studenten. Met de actie Full Color probeert SBO daaraan wat te doen. Volgens Liesbeth Bloeme die de actie leidt, zit het probleem vooral bij het bijzonder onderwijs. ‘Het bijzonder onderwijs heeft een voorkeur voor stagiairs van de eigen richting. Een protestants-christelijke school heeft een voorkeur voor kwekelingen van protestants-christelijke huize, een katholieke school heeft liefst katholieke.’ Het resultaat is dat het bijzonder onderwijs weinig moslimstagiairs opneemt.

Directeur Bernadette Lensen van de katholieke Sint Nicolaasschool in Rotterdam werpt het idee dat ze geen allochtonen zou willen, verre van zich. ‘Allochtone stagiairs zijn welkom, en we hebben ze ook’, zegt zij. ‘Maar sommige zaken vinden we moeilijk. Als een moslim vier keer per dag wil bidden, ook tijdens de les, dan willen wij dat niet. We zijn een katholieke school.’

Stagiairs met een hoofddoek? ‘Het heeft zich nog niet voorgedaan, dus ik kan niet zeggen hoe we daarmee omgaan.’ Nog nooit stagiairs gehad met een hoofddoek? In zo’n bontgekleurde stad als Rotterdam? ‘Wij krijgen onze stagiairs van de katholieke pabo hier in Rotterdam, Thomas More. Daar komen maar weinig allochtonen.’

Dat klopt, zegt Dorien van Nieuwenhoven, opleidingsmanager van Thomas More. ‘Bij ons is minder dan 5 procent van de studenten allochtoon. Dat is weinig, ik weet niet hoe dat komt. Het ligt niet aan onze signatuur, je hoeft hier als student niet katholiek te zijn.’

Wel wordt studenten in het eerste jaar gevraagd ‘wat de bijbel voor hen betekent’. ‘We willen met ze praten over de essentiële dingen in het leven. Wie dat niet wil, is bij ons niet op zijn plaats.’

Opleidingsmanager Jacqueline Frederick van de pabo van InHolland, ook in Rotterdam, schat dat 25 procent van haar studenten allochtoon is, ‘een afspiegeling van de stad’. Het kost meer moeite om voor allochtone studenten een stageplaats te regelen. ‘Wij zijn een open protestants-christelijke pabo, onze achterban bestaat vooral uit protestants-christelijke basisscholen. Sommige scholen beroepen zich op hun grondslag en op artikel 23 van de Grondwet, en willen protestants-christelijke stagiairs.’

Vorig jaar lukte het niet alle allochtonen aan de stage te krijgen, dit jaar wel. Maar het is voor allochtonen moeilijker aan een geschikte stageplek te komen. ‘Vooral voor moslima’s is het moeilijk. De strenge protestants-christelijke scholen accepteren geen hoofddoekje.’ Maar ook voor moslima’s is de situatie sinds enkele jaren verbeterd. ‘We hebben twee jaar geleden een overeenkomst gesloten met een groep islamitische scholen.’