Constant Kusters (voorgrond), leider van de Nederlandse Volks-Unie (NVU), spreekt tijdens de demonstratie in Den Haag.
Constant Kusters (voorgrond), leider van de Nederlandse Volks-Unie (NVU), spreekt tijdens de demonstratie in Den Haag. © ANP

26 arrestaties op rustig verlopen demonstratiedag Den Haag

In totaal nog geen vijfhonderd mensen hebben vandaag bij vier verschillende betogingen gedemonstreerd in Den Haag. Vrijwel overal bleef het rustig. Rond het Malieveld werden 26 mensen aangehouden, onder wie iemand die de Hitlergroet bracht. Bij vijf van hen bleek de aanhouding onterecht en zij mochten weer naar huis. Bij de anderen was sprake van 'uitdagend gedrag'. De politie was met veel mensen, ME-busjes en paarden op de been.

Omdat burgemeester Jozias van Aartsen vorige maand demonstraties in de Schilderswijk en andere woonwijken had verboden, moesten de betogers naar andere plekken in Den Haag uitwijken. Het Malieveld hoorde daar niet bij, vanwege de jaarlijkse kermis. De nationalisten, antifascisten, Koerden en de site GeenStijl demonstreerden op vier verschillende plekken in het centrum. De twee meest omstreden manifestaties, van de Muslim Defence League en de nationalisten van Pro Patria, waren op het laatste moment afgelast.

Op het Plein 1813 kwamen ongeveer tweehonderd demonstranten van Anti-Fascistische Actie (AFA) bijeen. Die protesteerden tegen discriminatie en racisme. Volkskrant-verslaggevers Bart Dirks en Charlotte Huisman waren ter plekke. 'Het was een optelsom van verschillende kleine betogingen; tegen racisme, Zwarte Piet, nazi's, Pro Patria en de PVV', aldus Dirks. De organisatie, die op vierhonderd mensen had gerekend, liet weten 'teleurgesteld' te zijn dat de mars in de Schilderswijk niet door mocht gaan. 'Anders zouden er meer mensen zijn gekomen.' De betoging verliep zonder problemen, wel was er 'enig duw- en trekwerk' toen journalisten van Pownews vragen wilden stellen aan enkele betogers. 

'Bloempjes en de bijtjes'
Zo'n veertig mensen kwamen af op de demonstratie van de extreem-rechtse Nederlandse Volks-Unie (NVU), tegenover het ministerie van Buitenlandse Zaken. De NVU'ers demonstreerden op een grasveld en 'tussen de herfstbladeren' tegen neoliberalisme, de EU, de 'multiculturele terreur' en de jihadistische islam. Voorman Constant Kusters was niet tevreden over de locatie. 'We staan hier tussen de bloempjes en de bijtjes, maar we hadden in de Schilderswijk moeten staan. Bij de betoging, die als thema 'Baas in eigen land' had, hing een spandoek met de tekst: 'In het land van de tulpen en de kaas wordt ISIS nooit de baas!'.

In de buurt werden ongeveer twintig ADO-supporters opgepakt, mogelijk omdat ze gingen lopen terwijl ze op hun demonstratieplek moesten blijven. Burgemeester Van Aartsen had ook besloten dat alle demonstraties 'statisch' moesten zijn, marsen waren verboden. Zo wilde hij confrontaties tussen de verschillende groepen voorkomen. 'Als dit de demonstratietoekomst van Nederland is, is het bar slecht gesteld met de democratie', aldus Kusters. Persbureau ANP zag iemand lopen met een pet waarop het getal 88 staat, in neonazi-kringen een code voor Heil Hitler. Ook droeg iemand een pet met het getal 18, wat staat voor Adolf Hitler.

Roversbende
Een derde demonstratie vond plaats bij het Haagse stadhuis. Zo'n tweehonderd aanhangers van de Koerdische Arbeiders Vereniging kwamen daar bijeen. De sfeer was kalm. Er waren spandoeken met teksten als 'Wij accepteren de terroristische, karakterloze aanvallen van de roversbende ISIS niet'. Ook waren er vlaggen met een afbeelding van de Koerdische leider Abdullah Öcalan. Er werd opgeroepen tot hulp voor de door IS belegerde stad Ayn al-Arab in Syrië.

Op alle locaties was een grote politiemacht op de been. 'Telkens als je om je heen keek telde je zo vijftig agenten', aldus Volkskrant-verslaggever Dirks. 'Agenten te paard, op mountainbikes, in ME-busjes en veel 'stillen', agenten in burger.' Achteraf lijkt dit misschien overdreven, zegt Dirks, 'maar dat is makkelijk praten. Je weet niet wat er was gebeurd als de groepen toch de confrontatie hadden gezocht.'

Irritant verticaal filmen

Deze zomer liepen verschillende demonstraties in Den Haag uit de hand. Er werden antisemitische leuzen geroepen tijdens twee betogingen voor IS. Een mars van Pro Patria door de Schilderswijk werd omgeleid toen jongeren met stenen en vuurwerk gooiden, en betogers de confrontatie wilden aangaan. Pro Patria kondigde daarop een nieuwe mars door de wijk te houden op 20 september. PVV-leider Geert Wilders riep mensen op zich bij de mars aan te sluiten. Burgemeester Van Aartsen stelde later een verbod in met een beroep op de openbare orde.

In de Schilderswijk bleef het vandaag rustig. Bewoners hadden een 'vredesfeest' georganiseerd. Een grote groep kinderen speelde op het Jacob van Campenplein op springkastelen. Burgemeester Van Aartsen zei bij de start van de hardloopwedstrijd 'Vredesloop Den Haag' blij te zijn 'dat er vandaag veel meer vredeslopers zijn dan demonstranten'.

Het leukste protest van vandaag werd georganiseerd door GeenStijl. De website organiseerde onder de naam Internet Against Vertical Video Syndrome een ludiek protest tegen mensen die hun camera irritant verticaal houden bij het filmen.