‘Het kabinet heeft te lang getalmd’

Maatregelen tegen Q-koorts komen veel te laat, vinden de Brabantse bestuurders.

‘Het heeft te lang geduurd’, vindt burgemeester Roel Augusteijn van de Brabantse gemeente Maasdonk. ‘Al een half jaar geleden is alarm geslagen. De GGD’s hebben genoeg signalen uitgezonden. Maar al die tijd is er te weinig actie geweest. De overheid heeft niet adequaat gehandeld.’ Ook andere Brabantse bestuurders die woensdagavond door de ministers Verburg en Klink op het provinciehuis in Den Bosch werden geïnformeerd over de maatregelen tegen Q­koorts, vinden dat het kabinet te lang heeft getalmd. Augusteijn: ‘Als er eerder was ingegrepen, dan waren misschien minder drastische maatregelen nodig geweest. Bedrijven die geruimd worden, dat doet toch denken aan de beelden van de varkenspest.’

Een woordvoerder van de provincie Noord-Brabant ziet parallellen met de trage overheidsreactie destijds op de varkenspest. Het eerste officiële geval van de pest werd begin februari 1997 vastgesteld. Maar toen rommelde het ook op andere bedrijven al een tijdje. ‘Het pestvirus bleek al begin december met een vrachtwagen uit Duitsland het land te zijn binnengekomen.’

Geitenhouder en LTO-voorman Jan van Lokven zegt ‘opgelucht’ te zijn dat er eindelijk iets gebeurt en dat er ‘geen grijpers’ aan te pas komen. ‘We moeten proberen de uitstoot van de bacterie tot een minimum te beperken, zodat de mensen er niet meer ziek van worden.’ Zijn bedrijf (550 gevaccineerde melkgeiten) is ook besmet. De komende tijd wordt getest welke geiten de bacterie hebben; zij zullen moeten worden geruimd. ‘Het is allemaal heel spannend.’

In Brabant zijn bijna alle geitenhouderijen gevaccineerd. Daar zullen alleen besmette dieren worden afgevoerd naar het slachthuis. Volgens Van Lokven is het beleid vooral ‘heel zuur’ voor bedrijven buiten Brabant die niet zijn gevaccineerd. Daar kunnen ook gezonde drachtige geiten worden afgemaakt.

De explosieve stijging van het aantal patiënten met Q-koorts is te wijten aan de intensieve veehouderij. Veel boeren zijn na de varkenspest overgestapt op geiten. Daarom is het aantal geiten in tien jaar tijd verdubbeld naar 355 duizend beesten in 2008.

Verburg meldde gisteren dat er voorlopig geen vergunningen komen voor nieuwe geiten- en schapenbedrijven. ‘Totdat is bewezen dat de vaccinatie effectief is.’

Kinderboerderijen voorzien heftige emoties bij bezoekers als ook hun geiten worden afgemaakt. Dierentuinen die ook kinderboerderijen hebben, verwachten dat de geiten bij hen niet afgevoerd worden, omdat ze zijn ingeënt.

De GGD Hart voor Brabant is voorzichtig positief over de maatregelen. Hoofd infectieziektebestrijding Jos van de Sande twijfelt echter of het op de gevaccineerde bedrijven mogelijk is om voor het lammerenseizoen alle dieren individueel te testen.

Marianne Thieme, fractievoorzitter van de Partij voor de Dieren , en de boerenorganisatie LTO keren zich tegen de ruiming van gezonde drachtige geiten. De partij zamelt op internet handtekeningen in ‘tegen de massale doding van gezonde geiten en schapen’.

Dit jaar maakte de Q-koortsbacterie bijna 2.300 mensen ziek. Zes mensen overleden. De besmetting is aangetroffen op 55 bedrijven.