CDA-leider Buma in november vorig jaar tijdens het najaarscongres van de partij.
CDA-leider Buma in november vorig jaar tijdens het najaarscongres van de partij. © ANP

CDA na jaren aarzelen ook voor gekozen burgemeester

Na jarenlange aarzeling is nu ook het CDA voluit voorstander van een gekozen burgemeester. Daarmee is de steun van een tweederde Kamermeerderheid voor de benodigde Grondwetswijziging verzekerd. Alleen van ChristenUnie en SGP is bekend dat ze mordicus tegen zijn.

'Dat schimmige systeem met een vertrouwenscommissie loopt op zijn laatste benen. We willen naar een open verkiezing', zegt CDA-voorman Sybrand Buma vandaag in een interview met de Volkskrant. Daarmee is een belangrijk obstakel voor de gekozen burgemeester verdwenen. Nu wordt de burgemeester nog benoemd door de  Kroon, op voordracht van de gemeenteraad.

Voor het CDA betekent dat een ommezwaai. De partij heeft een traditie van terughoudendheid op het gebied van bestuurlijke vernieuwing. De nieuwe inzichten maken deel uit van de heroriëntatie op de eigen grondbeginselen waarmee de christen-democraten bezig zijn sinds ze in 2012 in de oppositie belandden.

 
Buma pleit niet alleen voor een gekozen burgemeester, maar wil ook het huidige kiesstelsel vervangen door een gemengd systeem waarbij de helft van de Kamer, zoals nu, via lijsten wordt gekozen; de andere helft wordt gekozen in 75 kiesdistricten.

Buma wil nu ook op het vlak van bestuurlijke vernieuwing het profiel van de partij bijstellen. Hij pleit niet alleen voor een gekozen burgemeester, maar wil ook het huidige kiesstelsel vervangen door een gemengd systeem waarbij de helft van de Kamer, zoals nu, via lijsten wordt gekozen; de andere helft wordt gekozen in 75 kiesdistricten.

Daarnaast wil hij de vorming van splinterpartijen ontmoedigen en buurtinitiatief stimuleren: bewoners die denken een bepaalde dienst goedkoper te kunnen aanbieden dan de gemeente, hebben het recht daartoe een voorstel in te dienen. Gemeenteraadsleden zouden bovendien, net als leden van een ondernemingsraad, de mogelijkheid moeten krijgen ook overdag tijd aan raadswerk te besteden.

'Verstandige zet'
De koersbijstelling van Buma brengt de gekozen burgemeester ineens een stuk dichterbij. 'Goed nieuws, dit zorgt voor meer zekerheid om de plannen door beide Kamers te krijgen', zegt D66-Kamerlid Gerard Schouw. Hij is indiener van een wetsvoorstel om de burgemeestersbenoeming uit de Grondwet te halen, een eerste stap die nodig is om de procedure te veranderen. 'Voor het CDA is dit een verstandige zet', vindt hij. 'De koers was tot nu toe toch vaak: Het CDA is pas tevreden als er op bestuurlijk gebied helemaal niets verandert. Dat is nu kennelijk anders.'

Volgens Schouw zijn er dwingende redenen om naar een systeem van gekozen burgemeesters te gaan en zijn positie te versterken. Hij wordt steeds belangrijker in de lokale democratie. Tegelijk wordt door de decentralisatie de rol van gemeenten groter.

Vandaag in de Volkskrant: Een interview met Sybrand Buma. 'Het systeem loopt vast'

De gekozen burgemeester is met de koerswijziging van het CDA in zicht. Eindelijk!

  • 68% (2310)

    Eens

  • 32% (1111)

    Oneens

3421 stemmen