Deken: Grievende advocaat moet naar tuchtrechter

Advocaten die onnodig grievende uitspraken doen over rechters of aanklagers moeten zich verantwoorden voor de tuchtrechter. Als een raadsman weigert een belediging in te trekken, dient de lokale deken de rechter te vragen of hij te ver is gegaan. Daarvoor pleit algemeen deken Willem Bekkers (65) van de Nederlandse Orde van Advocaten.

De deken reageert voor het eerst uitvoerig op kritiek van Harm Brouwer, de baas van het Openbaar Ministerie. Brouwer sprak onlangs zijn woede uit over ‘beledigende’ uitspraken van advocaten over aanklager Koos Plooij. Ze verweten hem vergaande scoringsdrift en meineed. Vandaag wordt hierover gediscussieerd tijdens het jaarcongres van de Orde.

Algemeen deken Bekkers kan geen raadslieden aanklagen. Dat recht is voorbehouden aan lokale dekens en mensen die zijn benadeeld door een advocaat.

‘Ik heb geen reden om aan te nemen dat lokale dekens hun verantwoordelijkheid niet nemen, maar ik moedig ze wel aan’, zegt Bekkers. ‘Als een lokale deken nooit een klacht indient, doet hij zijn werk niet goed. Ze moeten zorgen dat ons zelfreinigend vermogen iets voorstelt. Rechters en leden van het OM vertellen me dat ze er geen zin meer in hebben, dat ze het zat zijn hoe zittingen escaleren. Als een deken hoort dat een advocaat geregeld een toon aanslaat die niet passend is, moet hij de raadsman om uitleg vragen.

‘Wanneer het meer lijkt te zijn dan een emotionele uitbarsting, leg je de zaak voor aan de tuchtrechter. Die kan een berisping of waarschuwing opleggen. Ik had graag willen weten wat een rechter vindt van uitspraken over Plooij.

‘De vrijheid van meningsuiting van advocaten is zeer belangrijk. Scherp formuleren is goed, op de persoon spelen niet. Het is irrelevant en het leidt tot irritatie.’

Advocaten stellen zich niet zomaar harder op. ‘De Orde vindt dat rechters niet altijd kritisch genoeg zijn als het OM bevoegdheden overschrijdt. Steeds vaker gebruikt justitie heimelijke opsporingsmethoden, die nauwelijks te controleren zijn. Het is verkeerd dat de kroongetuige in het Amsterdamse liquidatieproces door zijn vermomming niet goed is waar te nemen door advocaten. De Orde maakt zich grote zorgen over deze ontwikkelingen, die leiden tot woede en frustratie.

‘Het OM steekt onvoldoende de hand in eigen boezem. Het zijn niet zomaar raadslieden die iets over Koos Plooij roepen. Als verstandige advocaten zich zo kritisch uitlaten, vraag je dan af waarom dat gebeurt. Als zou blijken dat iemand zich misdraagt of niet presteert, laat dan zien welke maatregelen je neemt. Doe meer aan publieke verantwoording.’