Symbool Iraans protest 'wilde vrijheid'

Foto's van haar bebloede gezicht worden meegedragen door betogers in Iran. De beelden van de laatste minuten van studente Neda gaan de hele wereld over.

De 27-jarige student Neda Salehi Agha Soltan, die tijdens de demonstraties in Teheran stierf door een kogel in de borst, is het symbool bij uitstek geworden van het protest tegen de Iraanse president Ahmadinejad.

'Ze zei ooit dat ze alleen democratie en vrijheid voor het volk van Iran wilde', vertelde haar vriend Caspian Makan (37) telefonisch tegen het persbureau AP. Volgens hem heeft hij geprobeerd haar te overtuigen niet de straat op te gaan tijdens de protesten wegens de onveiligheid. Makan: 'Ze zei dat haar aanwezigheid bij de demonstraties het waard zou zijn, zelfs als een kogel haar hart zou raken.'

Basij-militie

Ze werd in de borst getroffen en stierf na enkele minuten. Omstanders filmden haar levenseinde met een mobiele telefoon. Op de videobeelden, die via YouTube, Facebook, Twitter en tal van blogs over de wereld werden verspreid, is te zien hoe een grijze man op haar borst drukt en herhaaldelijk zegt: 'Wees niet bang Neda, wees niet bang.' Het is haar muziekleraar.

Bekijk de beelden via YouTube
Let op! De beelden kunnen als zeer schokkend worden ervaren. Niet geschikt voor jonge kijkers.

Volgens Makan werd ze naar een mortuarium buiten Teheran gebracht en kostte het veel moeite het lichaam terug te krijgen. Medewerkers van het mortuarium vroegen of het mogelijk was organen van haar te gebruiken voor transplantaties. De familie stemde hiermee in omdat zij haar zo snel mogelijk wilde begraven.

Neda werd begraven op de begraafplaats Behesht-e-Zahra in het zuidelijk deel van de hoofdstad. Daar leken de autoriteiten een deel te hebben gereserveerd voor slachtoffers van de gewelddadigheden van vorige week.

Herdenkingsdienst

De familie wilde maandag een herdenkingsdienst voor haar houden in een moskee, maar dat werd niet toegestaan door de autoriteiten en de Basij-militie. De autoriteiten, zich inmiddels bewust van de aandacht die Neda's dood had getrokken, vreesden dat een herdenking zou leiden tot meer onrust.

Makan, een fotojournalist in Teheran, zegt dat hij Neda enkele maanden geleden had ontmoet tijdens een vakantie in Izmir, Turkije. Zij had theologie gestudeerd, maar was overgestapt naar muziek.

Door de beperkingen die journalisten in Iran zijn opgelegd, was het niet mogelijk de mededelingen van Makan te controleren.

Beelden van Neda Salehi Agha Soltan, afkomstig uit een YouTube-filmpje (AFP)