Minister Cramer schort baggerstort op

Minister Cramer van Milieu schort nieuwe plannen voor stort van vervuilde bagger in schone waterplassen op.

Samen met de provincies en andere betrokkenen wil ze direct bekijken of er op plaatsen waar de stort al plaatsheeft (Lunteren, Naarden en Oosterbeek) meer bescherming voor de waterbodem en meer controle van de (grond)waterkwaliteit nodig is.

Cramer wil hiermee de ontstane onrust over mogelijke verontreinigingen door slib uit rivieren en waterlopen wegnemen. Ze heeft met de grondbanken afspraken gemaakt over opschorting, maar moet dat nog doen met aannemers, waterschappen en Rijkswaterstaat.

Met haar maatregelen reageert Cramer ook op het bericht in de Volkskrant van vorige week dat bij het nieuwe beleid (Besluit Bodemkwaliteit) een onderzoek van kennisinstituut TNO is genegeerd. Daarin staat dat de kwaliteit van het grondwater wel degelijk gevaar loopt door vervuild slib.

Onderzoekers toonden aan dat door de veranderde omstandigheden en de dynamiek van de stort in een waterplas verontreinigde stoffen (pcb’s, pak’s en zware metalen) heel anders kunnen reageren dan verondersteld. De aanbevelingen van leidend onderzoeker Jasper Griffioen (een schone sliblaag op de bodem en controle van het grondwater) zijn echter niet overgenomen.

Vooral in Overijssel en Gelderland is de afgelopen maanden veel commotie ontstaan over het feit dat zo’n zestig ‘kraakheldere’ waterplassen onder het mom van nieuwe natuur kunnen worden volgestort met vervuild slib. De provincie Overijssel hield die stort tegen. De rechter voorkwam de slibstort bij Lettele en Buren, maar in Lunteren, Oosterbeek en Naarden varen de schepen en rijden de vrachtwagens af en aan. Ook recreatiegebeid Gravenbol bij Wijk bij Duurstede staat op de nominatie. Verontruste burgers zijn bezig een landelijke actiecomité Schoon Water op te zetten.

Voorheen slibden de waterwegen dicht, omdat het slib nergens heen kon. Sinds 2008 zijn de normen voor schone grond behoorlijk opgerekt. Wat eerst vervuilde bagger was, heet nu ‘te hergebruiken grond’ en kan zonder milieuvergunning worden gestort. Alleen zwaar verontreinigd slib (ongeveer 5 procent) moet nog naar een slibdepot, ingericht met speciale voorzorgsmaatregelen.

Grondregel in het beleid is dat de natuur en het milieu er niet op achteruit mogen gaan. Vervuilde grond klasse A mag bijvoorbeeld alleen op een bodem komen, die ook klasse A heeft. Deze regel geldt niet in het rivierengebied. Daar mag in theorie op een brandschone bodem klasse B (de vuilste grond) worden gestort. Het zou in rivieren en aanliggende plassen gaan om ‘gebiedseigen materiaal’ en de natuur niet schaden. Vooral deze veronderstelling haalde TNO onderuit.

Bij baggerstort spelen grote belangen. Voor de scheepvaart moeten de waterwegen dieper, door de klimaatverandering moeten ze vooral ruimer. Slibstort is daarom ook een zeer lucratieve handel, waarop bijvoorbeeld de geprivatiseerde gemeentelijke grondbanken zich hebben gestort. Bij het opstellen van het huidige beleid heeft de branche zelf een grote stem gehad. Volgens wetenschappers hebben politieke argumenten het gewonnen van de ecologische.