Angst voor fusie ziekenhuizen Zeeland

Baby Rishano is geboren in een personenwagen op de snelweg A58 tussen Vlissingen en Goes. Zijn moeder Sherita was vorige week dinsdag 34 weken zwanger, toen de vliezen braken tijdens het stofzuigen....

Ze stapte ijlings in de auto, met haar vriend Wilfred en broer Soedis. Bij de eerste hobbel begonnen de weeën al. De stoel werd achteruit geklapt en ze legde haar benen op het dashbord. Ter hoogte van Lewedorp diende Rishano zich al aan. Zijn moeder ving hem op in haar handen. De navelstreng zat om zijn nek, die haalden ze er snel af. Het jongetje huilde, een goed teken. Een deken hadden de kersverse ouders niet bij zich, dus deden ze maar een jas om hem heen.

De ‘snelwegbevalling’ heeft in Zeeland veel commotie veroorzaakt. Moeder en kind maken het goed, maar veel Zeeuwen zijn woedend. Zij zien de bevalling als een voorbode van ‘alle ellende die nog komen gaat’ als gevolg van de fusie tussen de ziekenhuizen in Vlissingen en Goes. De concentratie van de bevallingszorg in Goes loopt vooruit op het samengaan van de ziekenhuizen, dat de Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMa) nog moet goedkeuren. ‘En ja hoor, de eerste baby is al geboren op de snelweg’, zo wordt schamper opgemerkt.

Al maanden heerst in Zeeland grote onrust over de nakende fusie tussen het Oosterscheldeziekenhuis in Goes (met een nevenvestiging in Zierikzee) en het Ziekenhuis Walcheren in Vlissingen. Vooral onder de bevolking op Walcheren is veel verzet. Want in het fusieplan krijgt Goes het grote ziekenhuis, met onder meer een hoogwaardige intensive care, terwijl Vlissingen minder zwaar wordt opgetuigd. ‘Dit gaat mensenlevens kosten’, is de vrees op Walcheren, waar de meeste mensen wonen en dat ’s zomers ook nog eens met toeristen wordt overspoeld. Actiegroepen verzamelen handtekeningen met als inzet het ziekenhuis te behouden.

Ook onder het personeel van beide ziekenhuizen heerst onrust. Vorig jaar zegden de vakbonden het vertrouwen op in beide ziekenhuisdirecteuren vanwege de fusie. In het Ziekenhuis Walcheren werd een Comité van Verontruste Medewerkers opgericht. Op internetfora is vooral Hans Simons, directeur van het Oosterscheldeziekenhuis en voormalig staatssecretaris van Volksgezondheid, de gebeten hond.

De gemoederen liepen zo hoog op dat gedeputeerde George van Heukelom werd ingeschakeld als bemiddelaar. ‘We hebben als provinciebestuur niets te zeggen over ziekenhuizen’, zegt hij. ‘Maar Provinciale Staten, gemeenten en medici hebben mij gevraagd: kun jij dan niet de regisseur zijn? ’

Van Heukelom liet onderzoek doen naar de fusie. Vorige maand bleek dat daarvoor ‘voldoende onderbouwing’ is. Beide ziekenhuizen zijn te klein om voldoende kwaliteit te kunnen leveren. Ze hebben te kleine maatschappen, te weinig financieel vermogen en te weinig patiënten. ‘Als je het niet doet, dan wordt het een IJsselmeerziekenhuizen-problematiek’, zo vat Van Heukelom samen. ‘Eigenlijk bleek alleen dat de communicatie heel slecht was.’

Volgens Hans Simons gaan ziekenhuisfusies altijd gepaard met emotie: ‘Het oude vertrouwde buurtziekenhuis gaat verdwijnen. Dat doet pijn.’ Bij de fusie wordt geen ziekenhuis gesloten, maar worden functies herverdeeld: zware operaties worden in Goes verricht, minder zware (zoals heupoperaties) in het ziekenhuis in Vlissingen, dat waarschijnlijk vervangen wordt door nieuwbouw in Middelburg. Voor Goes is vooral om financiële redenen gekozen, en omdat daar het ‘demografisch centrum’ van Zeeland ligt.

Simons erkent dat de snelwegbevalling ‘niet bevorderlijk’ is voor het draagvlak onder de bevolking voor de ziekenhuisfusie. Maar het incident had volgens hem ook ‘elders in Nederland in de file kunnen gebeuren’.