Grote zorgen over Turks-Nederlandse jeugd

AMSTERDAM - De positie van Turks-Nederlandse jongeren is 'bijzonder zorgwekkend'. Hun binding met de Nederlandse samenleving neemt in rap tempo af, waardoor ze in een maatschappelijk isolement dreigen te raken.

Een groeiende groep Turks-Nederlandse jongeren kampt met psychische problemen, vervalt in apathie, is vatbaar voor islamitische radicalisering en glijdt af naar het criminele circuit.

In een open brief aan de Volkskrant luidt een tiental Turks-Nederlandse professionals, die werkzaam zijn in het bedrijfsleven en het maatschappelijk middenveld, de noodklok. Ze zeggen niet naar extra subsidies te hengelen. Ze willen vooral erkenning van hun problematiek.

Veel aandacht
'De Turkse gemeenschap is heel erg naar binnen gericht', zegt bedrijfsadviseur Aydin Daldal, een van de ondertekenaars. 'We hebben zoveel mogelijk geprobeerd de problemen zelf op te lossen. Maar onze zelfredzaamheid blijkt ontoereikend.'

Ondernemer en pedagoog Kadir Tas zegt dat de betrokkenen, ieder vanuit hun eigen discipline, een analyse hebben gemaakt van de jeugdproblemen. Ze richtten een denktank op, klopten aan bij de overheid en de politiek. Tas: 'Maar er wordt niet geluisterd naar onze boodschap. Onze zorgen worden niet serieus genomen.'
Vandaar dat de groep nu naar buiten treedt. In de brief stellen ze dat steeds meer Turkse jongeren het gevoel hebben 'tweederangs burgers te zijn en dat ook te zullen blijven'. Ze worden als buitenstaander aangesproken - als 'allochtoon', 'Turk' of 'moslim'-, maar ook 'feitelijk vaker buitengesloten of erger gediscrimineerd'. Ze sommen problemen op met de arbeidsparticipatie, schooluitval, psychische gezondheid, huiselijk geweld, een brozer wordend sociaal vangnet.

Gure klimaat
Ze wijzen niet alleen naar het gure maatschappelijke klimaat in Nederland voor etnische minderheden, maar steken ook de hand in eigen boezem. Er is een gebrek aan 'aansprekende leiders van Turks-Nederlandse origine'. Huiselijk geweld is moeilijk bespreekbaar. Turkse jongeren 'zijn vaak niet weerbaar tegen de interne druk en sociale controle die door de familie en gemeenschap worden uitgeoefend'.

Jongeren die zich in Nederland steeds minder welkom voelen, zoeken hun heil elders. Moskeeën geven de kwestbare jeugd ruim aandacht. Ze bieden religieuze en culturele activiteiten. Via de moskeeen houden 'de Turkse overheid en religieuze organisaties meer grip op het leven van Turken in Nederland. Religieuze en politieke tegenstellingen in Turkije blijven daardoor ook in Nederland actueel'. In de brief doen ze een klemmend beroep op 'overheid, onderwijs, bedrijfsleven en Turkse organisaties' om zich om deze jongeren te bekommeren. 'Ze moeten het gevoel krijgen dat hun toekomst in Nederland ligt.'