Vereniging wil levenseindekliniek

De Nederlandse Vereniging voor een Vrijwillig Levenseinde (NVVE) onderzoekt de haalbaarheid van een levenseindekliniek.

Die is bedoeld voor mensen met een diepe doodswens die nu niet terechtkunnen in de reguliere zorg. De levenseindekliniek zou bij voorkeur moeten worden ondergebracht in een ziekenhuis of een verpleegtehuis. De directeur van de NVVE, Petra de Jong, verwacht dat nog voor het eind van dit jaar duidelijk is of een levenseindekliniek haalbaar is.

Het pleidooi voor zo’n kliniek is mede ingegeven door de uitkomsten van de NVVE-actie Week van het Voltooid Leven, eerder dit jaar. Daaruit kwam naar voren dat veel ouderen die vinden dat hun leven ‘klaar’ is, hulp willen bij het beëindigen van hun leven.

Hospices

De NVVE ziet de levenseindekliniek als een aanvulling op hospices, instellingen die gespecialiseerd zijn in zorg bij sterven. Uit NVVE-onderzoek bleek dat bij 80 procent van de 204 hospices euthanasie mogelijk is.

De Jong: ‘We waren blij verrast door dit percentage, maar de hospices zijn gebonden aan opnamecriteria. Bepaalde groepen personen met een serieuze doodswens komen daardoor niet voor hulp in aanmerking.’

De Jong doelt daarbij op personen met chronische psychiatrische klachten, dementerenden en mensen die vinden dat hun leven ‘voltooid’ is. Die laatste categorie valt buiten de zorgvuldigheidseisen van de euthanasiewetgeving, voor de andere twee groepen geldt dat ze volgens de NVVE te weinig hulp krijgen. Hospices bieden alleen actieve hulp als er sprake is van een terminale ziekte met een levensverwachting van maximaal drie maanden.

In de kou

Volgens de NVVE wordt het hoog tijd dat er aandacht komt voor mensen met een serieuze doodswens die nu ‘permanent in de kou staan’. Jaarlijks vragen ruim vijfhonderd patiënten met chronische psychiatrische klachten om hulp bij zelfdoding, in hooguit twee gevallen wordt zo’n verzoek daadwerkelijk gehonoreerd.

De Jong: ‘Ook mensen die de ontluistering door dementie niet willen ondergaan, kloppen tevergeefs voor hulp aan. We hebben in Nederland 320 duizend dementerenden. De hulpvraag van deze groep wordt de laatste jaren steeds klemmender. Op jaarbasis krijgen nu maximaal zes personen hulp bij het sterven.’

Bij het bepleiten van een levenseindekliniek maakt De Jong een vergelijking met de ontstaansgeschiedenis van de abortuskliniek. ‘Toen abortus legaal werd, konden vrouwen niet zo maar in de reguliere zorg terecht. Daarom zijn die speciale klinieken opgericht. Het is niet de bedoeling dat wij als NVVE zelf een levenseindekliniek gaan opzetten. Dit vraagt om een multidisciplinaire aanpak door medici en zorgverleners.’