‘CPB bedot kiezers met foute cijfers woningmarkt’

Kenners van de woningmarkt hebben felle kritiek op het CPB.

De Delftse hoogleraren Peter Boelhouwer en Hugo Priemus en de econoom Rob Mulder, directeur strategie van de Vereniging Eigen Huis, plaatsen stevige kanttekeningen bij het CPB-model en het aplomb waarmee de Haagse rekenmeesters hun bevindingen aan het grote publiek presenteren.

De cijfers over huur- en koopprijzen, waarmee lijsttrekkers elkaar in debatten om de oren slaan, zijn volgens de drie woningbouwexperts gebaseerd op een model dat nog in de kinderschoenen staat. Het planbureau heeft zelf in eerdere publicaties ook geschreven dat het model enkele onzekerheden en discutabele aannames kent. Het stoort de critici dan ook dat de rapporten over de partijprogramma’s, vaak inclusief decimalen achter de komma, een grote zekerheid suggereren. Boelhouwer: ‘Het CPB zet kiezers zo op het verkeerde been.’

Een van de belangrijkste bezwaren tegen het CPB-model is volgens Rob Mulder, dat het is gebaseerd op de situatie van de woningmarkt in 2005. Het is daarmee niet goed berekend op de bijzondere economische periode waarin Nederland nu verkeert.

Onzeker

‘In 2005 kon je verwachten dat de huizenprijs zou stijgen, nu is iedereen daar onzeker over. Het CPB-model gaat volledig voorbij aan die vertrouwenscrisis, terwijl die het gedrag van potentiële kopers natuurlijk sterk beïnvloedt’, stelt Mulder.

Daarbij zijn de cijfers en formules waarin de CPB-economen de werkelijkheid proberen te vatten volgens Mulder blind voor regionale verschillen. ‘De huizenmarkt op het ontvolkende Groningse platte land verschilt daarin bijvoorbeeld niet van die in steden als Utrecht en Amsterdam’, aldus de directeur strategie van Vereniging Eigen Huis.

Geen onderscheid

Ook tussen prijscategorieën wordt geen onderscheid gemaakt. Terwijl de prijzen in de top van de markt in werkelijkheid veel gevoeliger zijn voor economische veranderingen dan starterswoningen. Het CPB is het niet met dit verwijt eens, maar kon die ontkenning gisteren niet in nader toelichten.

Of de toekomstige huur- en woningprijzen door het CPB te hoog of te laag worden geschat, is niet met zekerheid te zeggen. ‘De vergaande hervormingen die nu voorliggen kennen geen precedent. We weten het dus niet’, zegt Mulder.