Versobering pensioenen lijkt niet af te wenden

Om de pensioenen op het huidige niveau te houden, moeten de premies met bijna 50 procent omhoog. Werknemers moeten er daarom rekening mee houden dat hun pensioenen worden versoberd, zodat het stelsel in stand kan blijven.

Dat staat in het advies van de commissie-Goudswaard over de houdbaarheid van het pensioenstelsel. Het stuk is woensdag aan minister Donner (Sociale Zaken) overhandigd. Hij had erom gevraagd.

Koppeling

Volgens SER-kroonlid en hoogleraar economie Goudswaard is een automatische koppeling tussen de levensverwachting en de ingangsdatum van het pensioen de effectiefste manier om het huidige stelsel toekomstbestendig te maken. Het risico van de stijgende levensverwachting verschuift in dat geval van het pensioenfonds of de verzekeraar naar de deelnemers. ‘In de helft van de OESO-landen is dat al het geval’, zegt Goudswaard.

Pensioenfondsen kunnen de hogere ingangsleeftijd van bedrijfspensioenen alleen invoeren als het kabinet de pensioenwet wijzigt. Donner zei dat het kabinet voor 1 april beslist wat het doet met de aanbevelingen van de commissie. ‘Ik realiseer me dat we de pensioenwet moeten aanpassen’, aldus Donner. ‘Verder gaan werkgevers en werknemers over de pensioenen.’

FNV

Vakcentrale FNV deelt de analyse van Goudswaard in grote lijnen, maar vindt het te kort door de bocht om algemene oplossingen voor de pensioensector voor te schrijven. ‘Per sector moet worden gekeken hoe we met de stijgende kosten omgaan. Bij fondsen met veel laagopgeleiden stijgt de levensverwachting bijvoorbeeld niet zo hard’, zegt FNV-bestuurder Peter Gortzak. ‘In sommige sectoren zal de ambitie moeten worden aangepast, maar in andere is er nog ruimte voor hogere premies.’

Bij ongewijzigd beleid stijgen de premies van 13 naar 17 procent van de totale loonsom in 2025. ‘Dat zou grote negatieve gevolgen hebben voor de arbeidsmarkt en de concurrentiepositie van Nederland’, aldus Goudswaard.

Griekenland

Pensioenfondsen vangen de stijgende levensverwachting nu op door de premie te verhogen of door de verplichtingen te verhogen. Dan daalt hun dekkingsgraad.

Goudswaard noemt de Nederlandse pensioennorm hoog in internationaal perspectief. ‘Alleen in Griekenland is de norm hoger.’