Stuntprijs: 2de trein half geld

Spoorvervoerders krijgen tot bijna 50 procent korting op de kilometerprijs als zij extra treinen over de Betuweroute laten rijden. Met deze maatregel hoopt exploitant Keyrail ‘een laatste zetje’ aan spoorvervoerders te geven om voor de Betuweroute te kiezen.

Drie jaar na de opening van de nieuwe spoorlijn wordt nog steeds niet optimaal gebruik gemaakt van de Betuweroute, de verbinding tussen de haven van Rotterdam en Duitsland. Er rijden nu gemiddeld 250 goederentreinen per week heen en weer tussen Rotterdam en de Duitse grens. Het potentieel bedraagt circa 900 treinen per week. Er zijn nog steeds vervoerders die geen of slechts beperkt gebruik maken van de 160 kilometer lange lijn die 4,7 miljard euro heeft gekost. In plaats daarvan rijden zij via het bestaande ‘gemengde’ spoor.

Spoorvervoerders stelden eind vorig jaar dat de Betuweroute zich uit de markt aan het prijzen was. Terwijl de prijzen in het wegtransport en de binnenvaart scherp dalen als gevolg van de crisis, heeft Keyrail voor 2010 en 2011 een tariefsverhoging van 17 procent aangekondigd.

‘De stijging maken we niet ongedaan. Maar we gaan vervoerders wel flink belonen als zij ten opzichte van 2009 extra treinen laten rijden over onze lijn. Over die extra omzet krijgen zij een korting die kan oplopen tot bijna 50 procent. Klanten die nieuwe treinen laten rijden, krijgen gelijk de hoogste korting’, zegt Keyrail-directeur Cees Tommel.

Keyrail rekent een tarief van 1,99 euro per kilometer , ongeacht de lading of het gewicht van de trein. Volgend jaar stijgt dit naar 2,33 euro.

Om een goederentrein met containers over het gewone spoor te laten rijden, betaalt een vervoerder 1,75 euro per kilometer. Voor een zware trein met bulkgoederen varieert het tarief tussen de 2,25 en 3 euro.

Tommel verwacht dat mede door de korting eind dit jaar honderd extra treinen per week over de Betuweroute rijden. ‘Mede dankzij deze maatregel zal dit aantal uiteindelijk oplopen tot negenhonderd treinen in 2013.’

Volgens Johan ter Poorten van de branchevereniging voor goederenvervoerders, KNV Spoorgoederen, is de korting een stap in de goede richting. ‘Het gebruik van de Betuweroute onder onze leden is tot nu toe beperkt vanwege de hoge kosten. Dat ligt niet alleen aan de kilometerprijs, maar ook aan andere investeringen die gedaan moeten worden om over de Betuweroute te kunnen rijden’, zegt Ter Poorten.

Zo moeten treinen zijn uitgerust met een speciaal veiligheidssysteem (Ermts). Om dit te bedienen moeten machinisten een aparte opleiding volgen.

‘Er wordt in onze sector met kleine marges gewerkt. Zeker nu we als gevolg van de recessie kampen met een vraaguitval van 25 tot 30 procent, wordt elke euro twee keer omgedraaid’, aldus Ter Poorten.

Keyrail moet in opdracht van het ministerie van Verkeer en Waterstaat zorgen voor een commerciële exploitatie van de Betuweroute. De investeringskosten van 4,3 miljard euro hoeven niet te worden terugverdiend, die komen voor rekening van belastingbetaler.

Aandeelhouders zijn ProRail (50 procent) en de havens van Rotterdam (35 procent) en Amsterdam (15 procent). In 2013 moet Keyrail breakeven draaien. Daarna wil verkeersminister Eurlings de exploitatie aan een commerciële partij overdragen. ‘Maar het kan ook dat de exploitatie aan ProRail wordt overgedragen’, aldus Tommel.