Run op brillen kost fiscus half miljard

De regeling voor de buitengewone uitgaven gaat op de schop. Daarom loopt het storm bij opticiens met mensen die voor het laatst van dit voordeeltje willen genieten.

De fiscus geeft dit jaar een bril cadeau. Met deze slogan adverteert menig opticien sinds kort in de hoop dat brildragend Nederland voor de jaarwisseling een nieuwe aanschaft. Nu nog kunnen miljoenen mensen gebruik maken van een speciale belastingregeling waarbij onder meer de bril (deels) wordt vergoed door de Belastingdienst.

Over nog geen twee maanden is dit over. Dan wordt de aftrekpost buitengewone uitgaven afgeschaft. Ofwel, de kosten voor brillen, de tandarts of ooglaseren zijn voor velen niet meer aftrekbaar van de inkomstenbelasting. Reden: de regeling was te succesvol.

Explosieve stijging
Afgelopen jaren groeide het aantal mensen dat ervan gebruik maakt explosief. Dit jaar menen 3,9 miljoen huishoudens dat zij ziek, zwak en misselijk genoeg zijn om er aanspraak op te maken.

Aanvankelijk schatte het ministerie van Financiën dit aantal veel lager. ‘Maar we krijgen er inmiddels heel veel vragen over’, zegt een woordvoerder. Dinsdag stuurde het ministerie daarom een brief naar de Kamer. De inhoud: Nederlanders zullen dit jaar niet de geplande 5,4 miljard euro declareren, maar 8,3 miljard. Dit kost de staat een half miljard meer dan begroot.

Spuigaten uit
Dit loopt de spuigaten uit, oordeelt het kabinet. Vanaf januari komt er daarom een versoberde variant. Deze is alleen bedoeld als tegemoetkoming in de kosten voor chronisch zieken en gehandicapten, de groep voor wie de aftrekpost ‘buitengewone uitgaven’ aanvankelijk bedoeld was.

Hoewel deze wijziging slecht nieuws is voor de anderen met hoge zorgkosten, proberen velen er nu nog van te profiteren. ‘Veel consumenten hebben ergens de klok horen luiden over het afschaffen van deze regeling’, zegt Michel Spackler van opticien Brilservice uit Purmerend. ‘We verkopen daardoor momenteel zo’n 80 procent meer brillen.’

En hij is niet de enige die overuren draait. Spackler: ‘Ik kom de ene na de andere opticien tegen die zegt: ik kan het niet meer aan. Dit is natuurlijk wel een luxe. Maar we weten ook al zeker dat we het vanaf januari een stuk rustiger zullen krijgen.’

Wanneer kun je een bril aftrekken van de belasting?

• Dit jaar is het makkelijker om in aanmerking te komen voor het fiscale voordeel dan voorgaande jaren. De drempel is verlaagd van 11,5 procent naar 1,65 procent van je totale inkomsten. Maar kijk uit: tegenover de verlaging van de drempel staat het verdwijnen van een belangrijke ziektekostenpost: de premie voor het basispakket zorgverzekering en de inkomensafhankelijke bijdrage. Vroeger mocht je deze posten bij het totaalbedrag van gemaakte zorgkosten rekenen, vanaf 2008 niet meer. De kosten voor de aanvullende zorgverzekering mogen wel meegeteld worden.
• Je kunt een schatting maken van jouw situatie door alle uitgaven te verzamelen die je dit jaar zélf hebt gedaan voor zorg, bijvoorbeeld kosten voor een dieet, gelaserde ogen of anti-allergiehoezen. Maar als je een bril hebt gekocht en de zorgverzekeraar heeft deze vergoed, dan mag je deze niet meetellen. Wel mag je standaard per persoon 23 euro meerekenen voor apotheekkosten. En was je op 1 januari 65 jaar of ouder, dan kan je 821 euro aan kosten opvoeren wegens ouderdom. Bij minimaal 325 euro aan specifieke ziektekosten – bijvoorbeeld een bril – heb je recht op een extra aftrek vanwege chronisch ziekte. Dit is eveneens 821 euro.
• Maar let op: het uiteindelijke bedrag dat je terugkrijgt, is niet alleen afhankelijk het inkomen en de uitgaven. Onder meer de hypotheekrenteaftrek en een lease-auto hebben ook effect op het fiscale voordeel. En heb je een laag inkomen (minder dan 31.589 euro), dan heb je weinig aan aftrekposten omdat je weinig belasting betaalt. Voor deze groep is er een speciale regeling, de zogenoemde Tegemoetkoming Buitengewone Uitgaven (TBU). De specifieke ziektekosten worden dan verhoogd met een factor 2,13.