*

 

Met kredietcrisis lijken jaren tachtig terug

Van onze verslaggever Pieter Klok − 22/11/08, 07:01

Angst voor massaontslagen, werknemers die de overheid smeken om overheidssteun: deze week heeft iedereen alle schroom van zich afgeworpen.

  • Werknemers van bedrijven als Nedcar en DAF vragen vrijdagochtend op het Plein in Den Haag de aandacht van het kabinet voor de gevolgen van de kredietcrisis. (ANP)

De jaren tachtig lijken, kortom, helemaal terug. En volgens werkgeversvoorzitter Bernard Wientjes (1943) moeten we nog verder terug in de tijd om de huidige crisis te beschrijven. ‘Er is een abrupte uitval van vraag. Dit is ongekend, dat heb ik in mijn werkende bestaan nog niet meegemaakt.’

Het kabinet heeft inmiddels ook de stormbal gehesen. ‘Het is alle hens aan dek’, zei premier Balkenende gisteren. De hoop is nog steeds dat het om een dip gaat. De maatregelen die Balkenende aankondigde, hebben daarom een tijdelijk karakter. Bedrijven hoeven even minder winstbelasting te betalen, en werknemers die door de crisis minder hoeven te werken, krijgen tijdelijk een toeslag op hun salaris uit de WW-pot.

De maatregelen:

  • Het kabinet helpt bedrijven die door de kredietcrisis in nood zijn met 6 miljard euro aan steunmaatregelen (1 % van het bnp);
  • Bedrijven mogen hun investeringen versneld afschrijven. Ze betalen daardoor later belasting en houden meer geld over voor nieuwe investeringen;
  • ‘Overtollige’ werknemers kunnen met een speciale regeling voor werktijdverkorting tijdelijk een WW-uitkering aanvragen. Bedrijven zijn tijdelijk verlost van de betaling van salarissen; werknemers behouden hun baan;
  • Werknemers die hun baan kwijtraken, worden via ‘mobiliteitscentra’ zo snel mogelijk aan nieuw werk geholpen;
  • De overheid zal haar rekeningen sneller betalen, zodat bedrijven hun geld eerder krijgen;
  • De overheid maakt haast met infrastructurele en woningbouwprojecten;
]]>

Economen zijn over het algemeen niet enthousiast. De WW-maatregel kan nog wel op hun clementie rekenen, omdat de gevolgen van de crisis erdoor worden verzacht, al zijn er grote vraagtekens over de uitvoerbaarheid.

‘Hoe beoordeel je welk bedrijf mag meedoen?’, zegt arbeidsmarkteconoom Jules Theeuwes. ‘Moet uitkeringsinstantie UWV straks de bedrijven in om te beoordelen of ze open mogen blijven? Bovendien weet je niet zeker of de dip tijdelijk is.’

De belastingmaatregel moet het helemaal ontgelden. ‘Nutteloos’, zegt hoogleraar Sweder van Wijnbergen. ‘Je helpt alleen bedrijven die nog winst maken, maar daar zitten de problemen niet.’ Ook Alfred Kleinknecht, hoogleraar economie in Delft, begrijpt het niet. ‘Het probleem is dat er geen vraag is naar producten, waardoor bedrijven niet investeren. Dan moet je de vraag stimuleren, bijvoorbeeld door iedereen nog voor de Kerst een cheque van 500 euro te sturen. Liefst naar de armere mensen, want die zullen het echt uitgeven. Niet naar mij, want ik zou het op mijn spaarrekening zetten.’

Sweder van Wijnbergen vindt dat Wouter Bos de heffing voor woningcorporaties van tafel moet vegen. ‘De corporaties moeten bouwen, want het bedrijfsleven doet dat echt niet meer. Maar door die heffing van 2,5 miljard die Bos heeft opgelegd, komt de bouw juist helemaal stil te liggen.’

mailIcon print |