Noodplan zou bankroet IJsland betekenen

IJsland komt niet met een allesomvattend reddingsplan voor de bankensector. Een dergelijk noodfonds zou het bankroet van IJsland betekenen.

‘Het is te riskant voor IJsland om een noodvoorziening voor de banken op te zetten. Het reële gevaar bestaat dat de IJslandse economie, samen met de banken, in de golven ten onder gaat’, aldus Haarde in een ingelaste televisie-uitzending. Haarde riep de bevolking op kalm te blijven. Hij zegde toe dat de overheid tegoeden van spaarders in geval van een faillissement volledig garandeert.

In een wet die maandag aan het parlement is voorgelegd, krijgen toezichthouders ruime bevoegdheid het financiële systeem te reorganiseren. De grootste bank van IJsland, Kaupthing, krijgt een noodkrediet van de overheid.

Gistermiddag daalden de koersen van onder meer Kaupthing en Landsbanki fors. De handel in aandelen van de zes grootste financiële instellingen van het land werd daarop tijdelijk stilgelegd.

De IJslandse economie staat aan de rand van de afgrond. De kroon kelderde dit jaar met ruim 44 procent ten opzichte van de euro, vanwege zorgen bij investeerders dat de drie grootste IJslandse banken – Kaupthing, Glitnir en Landsbanki – een bankroet riskeren als gevolg van een te grote schuldenlast.

Het kapitaal dat de drie banken gezamenlijk beheren, bedraagt 800 procent van het bruto binnenlands product. Investeerders en spaarders vermoedden al geruime tijd dat de IJslandse overheid niet over voldoende middelen beschikt om een eventueel bankfaillissement op te vangen.

De bankensector is IJsland ver boven het hoofd gegroeid. Als gevolg van deregulering breidden de drie grootse banken hun activiteiten de afgelopen jaren uit naar het buitenland. Zij deden dat veelal met geleend geld en hebben door de kredietcrisis problemen de herfinanciering rond te krijgen. De torenhoge rente van 15,5 procent, waarmee de IJslandse centrale bank de inflatie poogt te beteugelen, heeft de problemen van de banken verergerd.

Vorige week werd Glitnir deels genationaliseerd met een kapitaalinjectie van 600 miljoen dollar (ruim 440 miljoen euro).

Door de zwakke IJslandse kroon is de inflatie opgelopen tot 14 procent. Het land is afhankelijk van de import, maar kan buitenlandse goederen nu nauwelijks betalen.