Steenkoolprijs naar recordhoogte

Sneeuw in China, zware regenval in Australië en stroomuitval in Zuid-Afrika hebben in de afgelopen week een forse stijging van de kolenprijs veroorzaakt.

De kou in China is de voornaamste oorzaak van de prijsstijging. Het land heeft de kolen nu harder nodig dan normaal. Als gevolg van de sneeuw lukt het bovendien niet de kolen bij de centrales te krijgen. China heeft de export van kolen voor twee maanden stopgezet. Werknemers van de staatsmijnen, die normaal vrij krijgen rond het Chinees nieuwjaar, moeten het nu doen zonder vakantie.

Omdat het stilleggen en opnieuw starten van een kolencentrale erg kostbaar is, moeten de Chinezen nu veel kolen uit het buitenland halen. ‘In deze situatie kan je de kolen beter tijdelijk elders halen voor een veel hogere prijs, dan dat je de boel stillegt’, aldus Herman Bots, grondstoffenanalist bij Theodoor Gillissen.

Ook slecht weer in de Australische deelstaat Queensland draagt bij aan de scherpe prijsstijging. Een aantal kolenmijnen is door hevige regenval en overstromingen ondergelopen. ’s Werelds grootste exporteur van kolen, BHP Billiton Mitsubishi, heeft laten weten dat het niet meer aan alle exportverplichtingen kan voldoen. In Zuid-Afrika tenslotte, ook een grote exporteur van steenkool, moest een aantal kolenmijnen worden stilgelegd vanwege stroomuitval.

‘Dit is een vervelende en toevallige samenloop van omstandigheden’, zegt analist Bots. Betekent dat dat de prijzen van kolen automatisch weer zullen dalen wanneer het weer in China en Australië weer beter wordt en de stroomtoevoer in Zuid-Afrika herstelt? ‘Dat hoeft helemaal niet’, zegt Bots. ‘Dit gebeurt allemaal in een markt die toch al krap is. De prijzen kunnen zeker nog verder omhoog.’

Ook andere analisten zijn van mening dat de prijs van kolen de komende tijd verder zal stijgen. Een analist van de Zwitserse bank UBS sprak tegenover het persbureau Bloomberg de verwachting uit dat contractprijzen, die deze maand worden bepaald, voor het komende jaar rond de 100 dollar per ton zullen liggen en voor 2009 op 125 dollar. Eerder werd gerekend op prijzen van 90 en 110 dollar.

Door de toegenomen vraag naar steenkool steeg de prijs in 2007 al met 73 procent. Die prijsstijging kwam grotendeels door de toegenomen vraag in China, de grootste kolenconsument ter wereld. ‘China heeft lang gewerkt met kleine oliegestookte centrales. Die zijn de laatste jaren vervangen door grote steenkolencentrales. De afgelopen twee jaar is dat proces versneld’, zegt Bots. Inmiddels wekt China 84 procent van zijn energie op in kolencentrales.

Voor de Nederlandse consument heeft de prijsstijging van steenkool overigens nauwelijks gevolgen, verwacht Bots. ‘Hier hebben we voornamelijk gasgestookte centrales.’