‘EU heeft 20 miljoen immigranten nodig van buiten’

De plannen van eurocommissaris Frattini (Justitie) om een Europese ‘blue card’ in te voeren waarmee migranten uit andere werelddelen aan de slag kunnen in de Europese Unie, zijn in Duitsland slecht gevallen....

De vergrijzing zal er volgens Frattini toe leiden dat per 2050 eenderde van de EU-bevolking ouder is dan 65. Nu al merken sommige landen dat in bepaalde sectoren tekorten aan arbeidskrachten beginnen te ontstaan. Bijkomend probleem is dat er steeds minder werkenden zijn die de uitkeringen van steeds meer gepensioneerden moeten bekostigen. Volgens Frattini is het dan ook nodig dat de EU-landen anders tegen immigratie gaan aankijken.

‘We moeten immigratie beschouwen als een verrijking en een onontkoombaar verschijnsel in de moderne wereld, en niet als een bedreiging’, zei hij donderdag op een conferentie in Lissabon over legale immigratie.

Volgens hem pakken de VS het veel handiger aan. Hij wees erop dat 85 procent van de ongeschoolde migranten in de EU terechtkomt en slechts 5 procent van hen in de VS. Daarentegen trekt 55 procent van de geschoolde migranten naar de VS, terwijl de EU slechts 5 procent van hen mag verwelkomen. ‘Die cijfers moeten we omdraaien.’

Kortom, tijd voor een nieuwe, Europese aanpak, vindt Frattini. Hij wil dat er een blue card komt, naar het voorbeeld van de Amerikaanse green card, waarmee migranten van buiten de EU voor twee jaar werk kunnen krijgen in een EU-land. Daarna kunnen ze om verlenging van de kaart vragen.

Voorlopig geldt de vergunning alleen voor het land dat hen heeft toegelaten, maar volgens Frattini zouden houders van de Europese kaart na twee of drie jaar ook in andere EU-landen aan de slag mogen.

De reactie in Duitsland was negatief. Volgens de CDU, de partij van bondskanselier Angela Merkel, komt het voorstel van Frattini neer op ‘inmenging in de binnenlandse aangelegenheden’. ‘Frattini’s voorstel druist duidelijk in tegen het hervormingsverdrag’, vindt CDU’er Reinhard Grindel. Volgens hem is in dat verdrag, waarover de EU-leiders in juni een akkoord bereikten, afgesproken dat het beheer van de arbeidsmarkten een zaak van de lidstaten blijft.

Volgens medewerkers van Frattini is het niet de bedoeling dat Brussel gaat bepalen hoeveel blue cards er worden uitgedeeld. Dat hangt van de lidstaten af. Zij moeten per land aangeven hoeveel migranten zij willen ontvangen.

De Duitse europarlementariër Elmar Brok (CDU) betwijfelt of het de EU zal lukken veel meer hooggeschoolde migranten te trekken. Volgens Brok kan de braindrain, het wegtrekken van hooggeschoolde arbeidskrachten, ook negatieve gevolgen voor de ontwikkelingslanden hebben. ‘De EU moet juist nadenken over de vraag hoe zij de omstandigheden in de ontwikkelingslanden kan verbeteren’, vindt hij.

Frattini wijst erop dat voor sommige Afrikaanse landen de migranten overzee een flinke bron van inkomsten vormen. In Ghana zijn de bedragen die migranten overmaken naar huis goed voor 13 procent van het bruto binnenlands product van het land. Maar ook hij onderkent het probleem van de braindrain. Daarom zou er een verbod moeten komen op het werven van hooggeschoolde werkkrachten in landen die zwaar gebukt gaan onder een braindrain.