Schandalen schaden opkomend India

Ze waren het paradepaardje van het nieuwe India: de outsourcingsfirma’s die voor miljarden euro’s hoogwaardig kantoorwerk overnemen van ‘s werelds grootste multinationals.

Maar sinds vorige week staan de Indiase outsourcinggiganten in het verdomhoekje. Satyam, de vierde outsourcer van India, heeft jarenlang met de boeken gerommeld en fingeerde zo hoge winsten. Maar liefst 760 miljoen euro, oftewel 94 procent van de opgevoerde bezittingen, bleek door de boekhouders verzonnen.

Maandag werd een ander bedrijf aan de schandpaal genageld: Wipro, een nog grotere outsourcer, zou medewekers van de Wereldbank smeergeld hebben betaald.

Wat zeggen deze bedrijfschandalen over de kampioenen van ‘India Inc’?

‘De fraudezaken verbazen me niets’, zegt Paul Tjia, directeur van het Rotterdamse bedrijf GPI Consultancy en vooraanstaand consultant op het gebied van outsourcing. ‘Wat me wel verbaast, is dat ze nu pas aan het licht komen.’

Het werk dat de bedrijven leveren is nog altijd ‘van uitstekende kwaliteit en relatief goedkoop’, zegt Tjia. ‘Deze bedrijven vertonen vooral tekorten in de bedrijfsvoering, zoals het voeren van een betrouwbare boekhouding.’

Veel Indiase ict-bedrijven zien er aan de buitenkant modern en Westers uit, ‘maar achter de façade zitten traditionele, conservatieve Indiase firma’s’, zegt Tjia. Dit geldt niet voor alle Indiase bedrijven. Infosys, India’s grootste outsourcer, staat te boek als een smetteloos gerund bedrijf. Ook nummer twee, Tata Consultancy Services, heeft een goede reputatie.

Er zal nog veel meer rommel naar buiten komen, denkt Steve Wilford, hoofd van de afdeling India bij Control Risk, een internationale consultancyfirma die bedrijven helpt om bedrijfsfraude te voorkomen. ‘De meeste Indiase multinationals zijn familiebedrijven waar familiaire aangelegenheden niet zelden belangrijker zijn dan zakelijke belangen. Ze worden gerund door broers die neven en nichten benomen, in plaats van de beste kandidaat. Transparantie en accountability zijn geen integraal onderdeel van de bedrijfscultuur.’

Daarin staat de ict-sector niet alleen. Ongeveer de helft van de dertig bedrijven die deel uitmaken van de Sensex, de belangrijkste beursindex van India, zijn familiebedrijven.

De outsourcings- en ictgiganten zullen de schandalen – ‘hoe groot en schokkend ze ook zijn’ – wel overleven, denkt Tjia. Veel Westerse bedrijven kunnen niet zomaar breken met hun Indiase partners. ‘Ze zijn afhankelijk geworden. Hele bedrijfsonderdelen zijn ge-outsourced en het werk besteed je niet zomaar even uit aan iemand anders. Ik zie het gerommel met de boeken als een groeistuip. De Indiase outsourcing- en ict-sector moet nu volwassen worden.’