'Grafiek opwarming klimaat klopt wel'

Het is deze eeuw echt warmer dan in zeker 1.500 jaar, zelfs warmer dan in de Middeleeuwse warme periode.

Michael Mann van de universiteit van Virginia en een groep collega's kregen rond het verschijnen van het voorvorige rapport van het internationale VN-klimaatpanel IPCC veel kritiek op hun zogeheten hockeystick-curve, die als een soort embleem voor de opwarming was gaan dienen.

Op grond van boomringanalyses van oud hout gaf die grafiek een vlak temperatuurverloop in de afgelopen duizend jaar tot begin twintigste eeuw, toen de temperaturen opeens enorm opliepen. Volgens de critici was die grafiek een artefact, ontstaan door de gebruikte rekentechnieken. Ook werd er gesuggereerd dat Mann zijn data had geselecteerd, zodat de opwarming extra duidelijk zou worden.

Mann deed, ondermeer op verzoek van de Amerikaanse academie van wetenschappen, een uitgebreide nieuwe analyse, van de oude data en een hele reeks nieuwe gegevens, behalve van boomringen ook van gletsjers en andere afgeleide temperatuur indicatoren.

In PNAS concluderen Mann en zijn collega's dat de originele vorm van de grafiek nog steeds een hockeystick is: een vlakke aanloop met een geprononceerde stijging aan het recente eind. Dat is zelfs zo zonder de omstreden boomringgegevens van de eerste grafieken.

Uit de analyses blijkt wel dat de Middeleeuwse warme periode, die bekend is uit geschreven overlevering en andere bronnen maar die in de oude hockeystick niet zichtbaar was, wel warmer moet zijn geweest dan gedacht. Maar, noteert Mann ook, niet warmer dan het klimaat nu.

In de discussies over de hockeystick vonden klimaatsceptici met name in die Middeleeuwse afwijkingen een aanwijzing dat er iets grondig mis moest zijn met Mann's grafiek. Mogelijk, was de redenering, waren temperatuurschommelingen een natuurlijk verschijnsel, in plaats van het gevolg van de uitstoot van broeikasgassen sinds de Industriële Revolutie.

Op de site van de felste critici, climateaudit.org van de Canadese klimaatskepticus en econoom Steve McIntyre, is sprake van verbazing. Mann, schrijft McIntyre, geeft aan dat zijn originele werk aan boomringen helemaal niet nodig is om de hockeystick te vinden. ‘Eerder was er steeds sprake van een significant effect in de boomringdata.’