Meer gebitsproblemen bij illegalen

Een stijgend aantal illegalen kampt met ernstige gebitsproblemen sinds de tandheelkundige zorg voor deze groep vanaf het begin van dit jaar niet meer wordt vergoed.

Dit signaleren de organisaties die zich bezighouden met de toegankelijkheid van de gezondheidszorg voor illegalen. Verenigd in Breed Medisch Overleg hebben zij hierover een brief gestuurd naar de Tweede Kamer.

Naar schatting verblijven in Nederland tussen de 75 duizend en 185 duizend personen zonder verblijfsvergunning. Per 1 januari van dit jaar is het College voor Zorgverzekeringen verantwoordelijk voor de uitvoering van de regeling vergoeding medische zorg voor onverzekerbare vreemdelingen, die medisch noodzakelijke zorg vergoedt. Maar tandheelkundige zorg voor personen boven de 21 jaar valt hier niet meer onder.

Tandartszorg valt ook buiten het basispakket van de Nederlandse verzekerden, aldus een woordvoerder van minister Klink (Volksgezondheid). ‘Illegalen dragen niet bij aan de solidariteit en verblijven bovendien niet rechtmatig in Nederland. Daarom is het niet opportuun om voor deze groep een ruimere invulling aan het begrip medisch noodzakelijke zorg te geven dan voor personen die wel bijdragen aan de solidariteit en wel rechtmatig in Nederland verblijven.’

Regelmatig bellen hulpverleners en huisartsen hierover naar Pharos, kennis- en adviescentrum voor vluchtelingen, nieuwkomers en gezondheid. Programmamanager Helena Kosec van Pharos: ‘Ze zeggen: ik heb hier iemand zitten die nodig naar de tandarts moet en die dat niet kan betalen. Ze vragen wat ze moeten doen. Het is een knelpunt. Als meer personen die te lang met hun gebitsprobleem rondlopen bij de kaakchirurg belanden, is men uiteindelijk duurder uit.’

De Nederlandse Vereniging tot Bevordering van Tandheelkunde (NMT) had er bij invoering van de nieuwe regeling tevergeefs op aangedrongen tandheelkundige noodhulp bij medisch noodzakelijke hulp onder te brengen. ‘Wij erkennen dit probleem. Hoe eerder je iets kunt behandelen, hoe meer problemen je kunt voorkomen’, zegt Wendy van Wijk, woordvoerster van de NMT.

In een aantal gemeenten zijn regionale initiatieven ontstaan die het probleem ondervangen. In Amsterdam is het fonds ‘Kiezen voor elkaar’ opgericht. In andere steden als Utrecht, Rotterdam, Eindhoven en Nijmegen is volgens de organisaties ook een vangnet met een beperkt fonds of enkele tandartsen die hebben toegezegd een aantal behandelingen kosteloos of goedkoper uit te voeren.

Arts Gerd Beckers van de organisatie Dokters van de Wereld noemt het ‘risicovol’ om deze groep voor hun gezondheidszorg ‘afhankelijk te maken van de motivatie van burgers’. ‘Als je tandpijn hebt, loop je risico op complicaties. Het is medisch onverantwoord om daar op te wachten. De minister zegt: we vergoeden de tandartszorg niet, omdat deze ook voor Nederlanders buiten het basispakket valt. Maar deze groep heeft niet de mogelijkheid zich te verzekeren.’

De minister heeft het College voor Zorgverzekeringen gevraagd snel met een rapportage te komen over de tandheelkundige zorg aan illegalen. Maar volgens de betrokken instanties kan het CVZ daar niets over rapporteren omdat het daarover geen gegevens heeft.

Het CVZ vergoedt wel 80 procent van bijvoorbeeld huisartsenzorg en 100 procent van de zorg bij zwangerschap en bevalling van illegalen. Beckers wijst op een aantal knelpunten. Per regio is één apotheek en ziekenhuis aangewezen die zorg verleent aan illegalen. In een aantal regio’s is nog geen contract gesloten met een apotheek of ziekenhuis.