Het verkeert in zwaar weer. Nee, in de eerste zin is geen zelfstandig naamwoord vergeten, het woord 'het' heeft het moeilijk. Het zou zelfs, onderzochten taalwetenschappers, wel eens helemaal kunnen verdwijnen.

Kinderen die Nederlands leren, hebben namelijk een aangeboren voorliefde voor 'de' als lidwoord. Niet het. Kinderen van vijf vergissen zich nog in een derde van de gevallen en gebruiken 'de' waar 'het' zou moeten staan, en zevenjarigen hebben 'het' nog steeds niet helemaal onder de knie. Dat onderzochten drie taalwetenschappers van de Universiteit van Amsterdam, Marieke Kolkman schrijft (PDF) er deze maand over in tijdschrift Onze Taal.

De onderzoekers vonden dat Nederlandstalig opgevoede kinderen dezelfde problemen hebben als volwassenen die Nederlands als tweede taal leren: men heeft problemen met het woord het. Dat komt weer doordat aan een woord zelf (paard, boek, tafel, trein, telefoon, website) niet of nauwelijks is te ontlenen of een woord voorafgegaan dient te worden door 'de' of 'het'. Er is een manier om dat te leren: simpel weg door woordjes te stampen.

Daarbij, schrijft Onze Taal op basis van ander onderzoek, heeft 'het' meerdere functies. Zoals in 'Het stinkt hier', bijvoorbeeld.

Verdwijnen
Een en ander zou er wel eens toe kunnen leiden dat 'het' helemaal verdwijnt, schrijft het blad. Niet alleen zijn er nu meer 'de-woorden' dan 'het-woorden', woorden die nieuw aan het Nederlands worden toegevoegd, zoals 'talkshow', 'feedback', 'database', krijgen vaak 'de'.

Of dat erg is? Dat zijn geen vragen waar taalwetenschappers zich doorgaans mee bezighouden. Zolang ze het maar kunnen blijven onderzoeken. Of: zolang ze de maar kunnen blijven onderzoeken.