Europa twijfelt over ‘kloonvlees’

Europa worstelt met de vraag of vlees en melk van gekloonde dieren toegelaten moeten worden. Deze week gaven de Amerikaanse autoriteiten het groene licht voor producten van gekloonde dieren, maar in de EU rijst daartegen verzet....

De FDA, de Amerikaanse organisatie die waakt over de veiligheid van voedsel en medicijnen, besloot deze week dat voedselproducten van gekloonde dieren geen gevaar opleveren voor de gezondheid. Dat was ook de voorlopige conclusie van het Europese agentschap voor voedselveiligheid EFSA, al constateerde het bureau wel dat de sterfte en gevallen van ziekte onder gekloonde dieren veel groter zijn dan hun normale soortgenoten.

Het ontwerprapport van het EFSA lokte direct felle reacties uit, net als bij de discussie over genetisch gemanipuleerde voedselproducten. Milieuorganisaties eisten een verbod op voedsel van gekloonde dieren, terwijl de Franse minister van Landbouw Michel Barnier liet weten dat hij resoluut ‘non’ zou zeggen als hij een stukje gekloond vlees op zijn bord zou krijgen.

Maar het agentschap onderstreept dat het nog geen eindoordeel heeft geveld. Tot eind februari kunnen alle partijen reageren op de voorlopige conclusie. Pas daarna zal het EFSA zijn eindoordeel geven.

EGE, een andere adviesraad van de Europese Commissie, heeft alvast een negatief oordeel gegeven over de productie van voedsel afkomstig van gekloonde dieren. ‘Gezien het huidige niveau van lijden en gezondheidsproblemen van dierlijke klonen twijfelen de adviseurs of het klonen van dieren voor de voedselvoorziening ethisch is gerechtvaardigd’.

Volgens de groep sterft 20 procent van de gekloonde kalveren vrijwel meteen na de geboorte en komen er ook veel afwijkingen voor bij gekloonde dieren.

Mochten producten van gekloonde dieren toch worden toegelaten op de Europese markt, dan moet er volgens de EGE strengere eisen worden gesteld met het oog op het welzijn van de dieren. Ook moeten de gekloonde dieren traceerbaar zijn. Verder zou de Commissie maatregelen moeten nemen om ervoor te zorgen dat typisch Europese soorten bewaard blijven.

Volgens een woordvoerster van de Europese Commissie is het echter nog lang niet zover. Eerst wil de Commissie het oordeel van het EFSA afwachten evenals de resultaten van een opinieonderzoek onder EU-burgers.

Anders dan de Amerikaanse FDA, die alleen een oordeel geeft over de gezondheidsrisico’s, is de Commissie van plan om allerlei aspecten bij de afweging te betrekken. ‘We kijken ook naar de milieu-effecten, dierengezondheid en naar de ethische kant van de zaak’, zegt de woordvoerster van eurocommissaris Kyprianou (Gezondheid).

‘Het is goed dat de politiek een grote stem heeft bij het opstellen van de regels en de voorwaarden, maar daarna zouden ze er hun handen van af moeten houden’, klaagt Johan Vanhemelrijck van EuropaBio, een lobbygroep voor biotechnologiebedrijven.

Hij verwacht dat het lastig wordt goedkeuring voor voedselproducten van gekloonde dieren te krijgen, net als het geval is bij genetisch gemanipuleerde producten.

Volgens de Commissie worden er tot nog toe geen voedselproducten van gekloonde dieren verhandeld. Deskundigen verwachten dat dit niet snel zal gebeuren. ‘Het is te duur om dieren te klonen en hun vlees te verkopen. Dat zou pure verspilling zijn’, zegt een specialist.