VN: Droogte en enorme kosten door klimaatverandering

Miljarden mensen kunnen de komende jaren het slachtoffer worden van klimaatverandering. Vooral de armste mensen in de armste landen krijgen te maken met meer voedsel- en waterterkorten, droogte en overstromingen. Maar ook Europa ondervindt in de 21ste eeuw op ingrijpende wijze de gevolgen van de stijging van de temperatuur.

In Nederland moet daarom zeker 26 miljard euro worden geïnvesteerd om het water in rivieren meer ruimte te geven. Ook moet er op een andere manier worden gebouwd, zodat woningen en kantoren in de zomer koel blijven en in de winter makkelijker te verwarmen zijn. Dat kost 23 miljard, zo becijferde Ekko van Ierland, hoogleraar milieueconomie aan Wageningen Universiteit en Researchcentrum. Daar komen, bij een temperatuurverhoging van 1 graad tot 2020, nog miljarden kosten bij voor onder meer aanpassingen aan de ecologische hoofdstructuur en de riolering, aldus Van Ierland. Watervoorziening voor de land- en tuinbouw en de energiesector komen in de toekomst in de problemen.

Pijnpunten in kaart brengen
Milieuminister Jacqueline Cramer zei vrijdag in een reactie op het VN-rapport dat zij zo snel mogelijk de problemen en pijnpunten in kaart zal brengen. Ook volgens minister Gerda Verburg (Landbouw) zijn aanpassingen noodzakelijk.

Wetenschappers en politici steggelden al dagen over de bewoording van de samenvatting van het rapport van de IPCC, de klimaatcommissie van de VN. Waarnemers meldden dat sommige delegaties de conclusies wilden afzwakken onder meer om op deze manier minder geld aan het terugdringen van de uitstoot van broeikasgas CO2 uit te hoeven geven. Andere landen zouden de situatie juist slechter af willen schilderen om zo meer internationale hulp te krijgen. Vrijdag kon de voorzitter van het IPCC, de Indiër Rajendra Pachauri, na lange marathonsessies toch melden dat er een akkoord was bereikt.

Het is het tweede rapport dat het IPCC dit jaar uitbrengt. Het eerste meldde dat het zeer waarschijnlijk is dat de mens verantwoordelijk is voor de klimaatverandering. Het derde verslag, dat in mei uitkomt, richt zich op manieren om het broeikaseffect tegen te gaan.

30 procent van planten- en diersoorten met uitsterven bedreigd
Het rapport meldt onder meer dat 30 procent van alle planten- en diersoorten met uitsterven wordt bedreigd als gevolg van de opwarming van de aarde. De temperatuur hoeft daarvoor maar te stijgen met 1,5 tot 2,5 graden Celsius. Gebieden in vooral Afrikaanse landen onder de Sahara krijgen te maken met ernstige droogte waardoor miljoenen mensen zullen lijden onder watertekorten en de landbouwopbrengsten met 50 procent zouden kunnen dalen. Dat zou ook gelden voor Centraal- en Zuidelijk Azië. Deltagebieden kunnen daarentegen nog ergere overstromingen verwachten. Het in verhoogd tempo smelten van het ijs maakt de Noordpool een van de meest kwetsbare gebieden.

In Europa moeten de landen aan de Middellandse Zee rekening houden met meer ernstige hittegolven. Het aantal bosbranden neemt toe, de waterschaarste stijgt en de inkomsten uit de toeristenindustrie dalen. In de Alpen loopt het skitoerisme zware schade op. In dat gebied zou ook tot 60 procent van de planten- en diersoorten kunnen uitsterven. West-Europese landen aan zee en Midden-Europese landen moeten rekening houden met meer overstromingen als gevolg van de stijgende zeespiegel en het smelten van de sneeuw.

Armste landen zwaarst getroffen
Over het algemeen worden echter de armste landen het zwaarst getroffen. Milieudefensie pleitte vrijdag daarom ervoor dat ontwikkelingslanden centraler komen te staan in het internationale klimaatbeleid. De problemen bieden echter ook kansen voor ontwikkelingslanden. Volgens Yvo de Boer, voorzitter van het VN-bureau voor klimaatverandering kunnen deze landen geld verdienen met de handel in uitstootrechten van CO2.