Canada heeft de sharia nog niet verbannen

‘Iets wat verkeerd is sta je niet toe omdat het toch wel gebeurt. Je verbiedt het.’ De sharia houdt Canada nog steeds bezig, ook al is invoering van de islamitische rechtsregels van de baan....

Imam Abdul Hai Patel probeert het in een vergaderzaaltje in Toronto nog maar eens uit te leggen. Hij neemt als voorbeeld de vrouw die overspel pleegt en zwanger raakt, en de profeet die haar keer op keer wegstuurt omdat hij haar eigenlijk niet wil straffen.

De vrouw blijft bij de profeet terugkomen en dus moet hij haar wel laten stenigen, want dat is de straf die op overspel staat. Toch wordt de straf pas uitgesproken als het kind is opgegroeid en het zijn moeder eigenlijk niet meer nodig heeft.

De moraal van het verhaal: ‘De profeet kan niet anders.’

Abdul Hai Patel wil met zijn voorbeeld aantonen dat niet-moslims een verkeerd beeld hebben van de sharia. De Canadese provincie Ontario wilde arbitrage op grond van deze islamitische wetgeving toestaan. Totdat premier Dalton McGuinty van Ontario half september volkomen onverwacht liet weten dat dit niet doorging. Hij nam dat besluit op het moment dat tegenstanders ervan tot in Europa demonstraties hielden om de sharia-wetgeving in Canada tegen te houden.

Saudi-Arabië is niet de maat der dingen voor de moslimwereld, vindt Abdul Hai Patel. ‘Hoe vaak worden en werden straffen als steniging uitgevoerd? Heel weinig’, beantwoordt de imam zelf de vraag. Abdul Hai Patel (57) is opgegroeid in India en Barbados, werkt als systeemanalist bij Capgemini en is daarnaast actief in de Canadese moslimgemeenschap. Hij vindt dat de kwestie uit zijn verband is gerukt. ‘Sharia-rechtspraak bestaat helemaal niet als zodanig’, zegt hij. ‘De sharia is verweven met alle aspecten van het leven van een moslim. De manier waarop ik hier zit, met je praat, hoe ik omga met mijn kinderen, hoe ik werk. . . dat is allemaal onderdeel van de sharia.’

De imam wijt alle ophef die is ontstaan aan de aanslagen van 11 september 2001 in de Verenigde Staten. Sinds die tijd waart er volgens hem een moslimfobie door Canada en de wereld. ‘Gebruik één keer het woord sharia-rechtspraak en dat is alles wat de westerse media nodig hebben.’

Wat sharia-rechtspraak wordt genoemd zou in Ontario onderdeel gaan uitmaken van arbitrage. De provincie heeft sinds 1991 de Arbitration Act, die er mede kwam om de rechtbanken te ontlasten. Volgens die wet mogen twee personen een dispuut buiten de rechter om oplossen. Dat kunnen zakelijke geschillen zijn, maar een echtscheiding kan ook. Beide partijen moeten het vooraf eens zijn over de voorwaarden en de procedure. De uitkomst mag niet in strijd zijn met de wet en een rechtbank kan altijd nog het akkoord verwerpen. Joden, mennonieten, maar ook de First Nations (de oorspronkelijke bewoners van Canada) lossen onderlinge geschillen met behulp van arbitrage op.

‘In de joodse gemeenschap wordt arbitrage veel gebruikt. Voor gezinszaken soms, maar vooral voor zakelijke verschillen. Voor zover mij bekend zijn daar nooit problemen over geweest’, zegt Mark J. Freiman, woordvoerder van het Canadees Joods Congres (CJC). In zijn kantoor in het financiële district van Toronto probeert hij omzichtig de boosheid van zijn organisatie te verwoorden.

Over de sharia en vrouwenrechten wil Freiman niets zeggen. ‘Een groot aantal vrouwenorganisaties zegt dat de islamitische wetten oneerlijk zijn voor vrouwen. Ik verkeer niet in een positie om daar iets over te zeggen. Maar als er iets schort aan de behandeling van vrouwen dan zou daaraan iets moeten worden gedaan. Het antwoord van premier McGuinty is dan veel te groot voor de vraag die is gesteld. En het is beledigend tegenover religieuze rechtbanken.’

De kwestie speelt niet alleen in Ontario. In de Franstalige provincie Québec heeft de van oorsprong Marokkaanse Fatima Houda-Pepin vanaf het moment dat de kwestie in Ontario speelde oppositie gevoerd tegen de invoering van de sharia. Zij is de eerste – en nog steeds enige – moslim-politica in Canada. Sinds 1994 zit ze voor de liberalen in het provinciale parlement. Ze spreekt van een aanval op de democratie, uitgevoerd met goede adviseurs, door mensen die daar 24 uur per dag mee bezig zijn.

‘De slachtoffers van de sharia-wetgeving hebben een menselijk gezicht. Het gezicht van moslima’s.’ Een veel aangevoerd argument is dat de sharia nu soms al in het geheim wordt toegepast en wetgeving dat juist zichtbaar zou maken. Onzin, vindt Houda-Pepin. ‘Iets wat verkeerd is sta je niet toe omdat het anders toch wel gebeurt. Je verbiedt het.’

Wie Houda-Pepin hoort spreken trekt automatisch een vergelijking met Ayaan Hirsi Ali. Ja, Houda-Pepin kent haar en weet van wat zich in Nederland heeft afgespeeld. Of Houda-Pepin vrij over straat kan of dat ze lijfwachten om zich heen heeft? ‘Op dat soort vragen ga ik niet in.’

Wat haar betreft is de roep om sharia-rechtspraak in Canada een doelbewuste zet geweest, een poging om de moslimgemeenschap te isoleren om haar te kunnen onderwerpen aan een archaïsche visie van de islam, die wordt geleid door islamisten. ‘De islamisten hebben Canada uitgekozen als het land waarvan zij dachten dat hun project de meeste kans van slagen zou hebben. Vanwege onze constitutionele garanties, die middels de grondwet en de wet op het multiculturalisme ook betrekking hebben op de minderheden.’

Dat steekt Houda-Pepin misschien nog wel het meest, omdat de moslims volgens haar over het algemeen juist goed geïntegreerd zijn in Canada. ‘De huidige generatie jonge moslims is veelbelovend: ze behoren tot de best opgeleiden van Canada. Maar de poging van tienduizenden moslims om te integreren wordt in gevaar gebracht door een actieve islamistische minderheid die haar eigen waarden wil opleggen aan anderen.’

Het nee van McGuinty stemt haar absoluut niet gerust. ‘We moeten op onze hoede blijven. Laat McGuinty maar komen met een nieuwe wet.’ Ook Freiman van het CJC vindt het de hoogste tijd dat de premier van Ontario verder op de zaak in gaat. Freiman wil bijvoorbeeld wel eens antwoord op de vraag wat zo bedreigend is aan arbitrage op grond van godsdienst. ‘Arbitrage op grond van religie mag nu niet meer, maar ik zou wél een astroloog kunnen inschakelen.’

Premier McGuinty was niet voor commentaar bereikbaar.