Conflicten naar boven op klimaattop

Na twee dagen van optimisme en goede bedoelingen zijn op de derde dag van de klimaatonderhandelingen in Kopenhagen diepgaande conflicten aan de oppervlakte gekomen.

Parallel aan de al bestaande kloof tussen rijke en arme landen ontstond woensdag een nieuwe scheur: in het blok van arme landen. De kwetsbaarste landen, zoals laaggelegen eilandstaten in de Stille Oceaan en een aantal landen in Afrika, vinden dat een akkoord in Kopenhagen verder moet gaan dan simpelweg een voortzetting van het Kyoto-protocol.

De ‘rijkere’ arme landen, zoals China en India, willen juist vasthouden aan Kyoto.

Gisteren bleek uit een conceptverdragstekst, die via persbureau Reuters naar buiten kwam, dat gastland Denemarken ook wil vasthouden aan het Kyoto-protocol. Dat is een minder ambitieus standpunt dan de Europese landen tot dusver hebben ingenomen. Eerder vond de EU dat er een nieuw akkoord moet komen, waarin ook de ontwikkelende landen een grotere verantwoordelijkheid krijgen dan ze in het Kyoto-protocol hadden.

In het Kyoto-protocol wordt namelijk een duidelijke scheiding gemaakt tussen 37 rijke landen (de zogeheten Annex I) en de rest van de wereld. De eerste groep heeft de verplichting hun CO2-uitstoot te reduceren, de tweede groep hoeft echter alleen een poging te wagen. Landen als China en India houden graag vast aan Kyoto, omdat ze dan in die relatief gemakkelijke positie blijven. Ze hebben daarom altijd fel geprotesteerd tegen ambitieuzere verdragsvoorstellen, waarin zij ook plichten krijgen.

Niet de plicht om de uitstoot echt te reduceren, zoals de commitments van de westerse landen, maar de plicht hun beloftes van mindering na te komen. Dat zou dan wel gekoppeld worden aan financiële steun.

China bevestigde woensdag zijn positie. ‘We hebben een heel bruikbaar systeem om klimaatverandering tegen te gaan’, zei hoofdonderhandelaar Su Wei, daarmee doelend op het Kyoto-protocol.

Er is nu een voorstel van 10 miljard dollar om de ontwikkelingslanden te helpen de gevolgen van klimaatverandering tegen te gaan. Volgens Lumumba di Aping, de Soedanese leider van de G-77, het blok van arme landen, is dat bedrag ‘niet eens genoeg om voor iedereen een doodskist te kopen’.