Teruglezen: Vlucht MH17 boven Oekraïne uit de lucht geschoten

Een Boeing van Malaysia Airlines met aan boord 298 mensen stortte donderdagmiddag neer in het oosten van Oekraïne, in door pro-Russische separatisten beheerst gebied. Volkskrant.nl deed live verslag. Lees het hieronder terug.

Berichten

Bekijk nieuwe update(s).
  1. Rutte spreekt Obama over vliegtuigcrash
    Premier Rutte heeft vannacht gesproken met de Amerikaanse president Obama over de vliegtuigcrash. Obama belde om zijn medeleven te betuigen. 'Obama en Rutte waren het eens over de noodzaak van grondig onderzoek en dat het nu cruciaal is dat onbelemmerde toegang wordt geboden tot de plaats van de ramp en de vluchtgegevens', aldus de Rijksvoorlichtingsdienst.

  2. Vluchten Malaysia Airlines
    Vliegtuigmaatschappij Malaysia Airlines laat weten dat alle Europese vluchten vanaf nu de route via Oekraïne zullen vermijden.

    Ook laat MA weten dat de gekozen route van het vliegtuig van tevoren als veilig werd beschouwd door de internationale luchtvaartautoriteiten.

  3. Reactie China
    Ook China betuigt zijn medeleven aan de slachtoffers van de vliegramp, zo liet een woordvoerder van het Chinese minister van Buitenlandse Zaken zojuist weten.

    Morgen komt de VN-Veiligheidsraad bijeen in New York om te praten over de ramp. In een conceptversie van de slotverklaring staat dat de Veiligheidsraad een grondig en onafhankelijk onderzoek eist.

    De Amerikaanse president Obama heeft vanavond zijn nationale veiligheidsteam gesproken vanwege de ramp. Hij sprak met onder anderen met minister van Buitenlandse Zaken John Kerry en CIA-directeur John Brennan. 'De president heeft het nationale veiligheidsteam opdracht gegeven om alles te doen om te helpen bepalen wat er is gebeurd', aldus het Witte Huis.

  4. Aangepaste radioprogrammering
    Radio 1 past morgen de programmering aan. Vanwege de vliegtuigcrash komt onder meer het programma 'Radio Tour de France' in de middag te vervallen, zo meldt de NOS.

  5. Rutte: nog niets zeggen over oorzaak ramp
    De premier gaf net namens het kabinet nog een verklaring aan de pers, na crisisoverleg op het ministerie van Veiligheid en Justitie. 'Er is nog veel onduidelijk over de toedracht, dat moeten we ze snel mogelijk achterhalen', aldus Rutte.

    Hij benadrukte dat er een onderzoek moet plaatsvinden op een 'volstrekt objectieve manier'. De nabestaanden hebben recht dat 'alle feiten op tafel komen'. Het is belangrijk dat het internationaal onderzoeksteam, waarvan ook Nederland deel uitmaakt, zo snel mogelijk ter plaatse aan de slag kan gaan.

    Oekraïne en Maleisië hebben alle medewerking toegezegd om 'de onderste steen boven te krijgen'. Hij heeft nog geen contact heeft gehad met de regering van Rusland. Over de gevolgen van de ramp voor de internationale verhoudingen wilde hij niet speculeren.
    Er moet onderzocht worden wat er is gebeurd en er moet worden vastgesteld 'wie hier achter zit', zei hij. Als het toestel met opzet is neergehaald, dan zal hij er alles aan doen om de daders voor het gerecht te brengen.

  6. Wat is er nou precies gebeurd met vlucht MH17?
    Het is moeilijk om de waarheid van de toedracht te achterhalen omdat feiten worden verdraaid en geruchten voor waarheid worden aangenomen.

    Zo melden Russische media prominent getuigenverklaringen waaruit zou blijken dat een Oekraïense straaljager het vliegtuig bestookte met raketten. In Oekraïense media wordt veelvuldig verwezen naar een foto van een luchtafweersysteem dat de rebellen enkele dagen geleden zouden hebben ingenomen. Daarnaast melden zij dat de Oekraïense veiligheidsdienst een opname heeft vrijgegeven van een telefoongesprek dat separatisten vlak na de crash zouden hebben gevoerd met een inlichtingenmedewerker uit Rusland. Hieruit zou blijken dat de separatisten per abuis het vliegtuig hebben neergeschoten.

    De opname lijkt te bewijzen dat het de separatisten waren die per abuis niet een militair maar een passagiersvliegtuig neergeschoten, maar ook de echtheid van dit gesprek is niet vast te stellen en vormt als zodanig slechts een van de vele tegenstrijdige geluiden.

    Lees verder over de beschuldigingen over en weer.

    De opname van separatisten. Echt of propaganda?

  7. 'Situatie rampplek intact tot onderzoek'
    De Oekraïense president Petro Porosjenko heeft in een telefoongesprek met zijn Amerikaanse ambtgenoot Barack Obama benadrukt dat de situatie rond het gecrashte vliegtuig intact blijft tot dat internationale onderzoekers daar aan het werk gaan. Dat heeft het Witte Huis vanavond laten weten. Eerder waren er berichten dat er mensen op de plek van de ramp aan het plunderen waren.

    Volgens Porosjenko moeten onderzoekers in staat zijn om ongehinderd 'alle aspecten van de tragedie' te onderzoeken. Ook de premier van Maleisië Najib Razak en de Nederlandse minister van Buitenlandse Zaken Frans Timmermans lieten zich in dergelijke bewoordingen uit.

  8. Buitenlandse media
    Ook in buitenlandse media wordt geschokt op het neergestorte vliegtuig in Oekraïne gereageerd. De Engelse krant The Guardian opent met 'Murder in the sky', terwijl The Sun met 'Putin's missile' de schuld al bij de Russische president legt. The Daily Mail kopt met een quote van de Amerikaanse senator John McCain: 'There will be hell to pay'. Een overzicht.

  9. Malaysia Airlines: luchtruim was veilig
    Het luchtruim boven Oost-Oekraïne was geen oorlogsgebied en werd veilig geacht. Dat heeft vicepresident Huib Gorter van Malaysia Airlines Europa gezegd tijdens een persconferentie op Schiphol. 'Voor de luchtvaartsector is het geen oorlogsgebied. Het is een veilig gebied om overheen te vliegen, anders krijg je onmogelijk een vluchtplan', aldus Gorter.

    Het toestel van Malaysia Airlines vloog op 33.000 voet (ruim 10 kilometer) hoogte toen het van de radar verdween. Het luchtruim was op die plek gesloten tot een hoogte van 32.000 voet, meldde Eurocontrol.

  10. Alleen op Tenerife meer Nederlandse doden
    Bij de vliegtuigramp in Oekraïne kwamen donderdag zeker 154 Nederlanders om het leven. Daarmee is het een van de grootste vliegtuigrampen met Nederlandse doden uit de geschiedenis. Alleen bij de vliegtuigramp op Tenerife kwamen meer Nederlanders om het leven. In maart 1977 kwamen in Tenerife 238 Nederlanders om het leven bij een botsing tussen een Amerikaanse en een Nederlandse Boeing. In totaal kwamen 583 mensen om.

Voorbeschouwing

Plots komen 298 burgers om in Oekraïens conflict
Malaysia Airlines vlucht MH17, een Boeing 777 met aan boord 298 mensen, verloor donderdagmiddag na drieën contact met de luchtverkeersleiding in Kuala Lumpur. De vlucht was onderweg van Amsterdam naar de Maleisische hoofdstad, in een rechte lijn vloog het over het door conflict beheerste oosten van Oekraïne. Daar werd het toestel waarschijnlijk door een raket uit de lucht geschoten. De Boeing stortte neer in door pro-Russische separatisten beheerst gebied, dicht bij de grens met Rusland. Alle inzittenden kwamen om.

Meer dan de helft van de passagiers was van Nederlandse afkomst, zo meldde Malaysia Airlines in de loop van de avond. Onder de inzittenden waren onder meer ook Fransen, Belgen en Maleisiërs. Nabestaanden werden opgevangen op Schiphol en op het vliegveld in Kuala Lumpur. Premier Rutte sprak van één van de ergste vliegtuigrampen in de Nederlandse geschiedenis. Hij pleitte voor een snel en onafhankelijk onderzoek opdat 'alle feiten op tafel komen'. Aan zijn zijde vond hij de Amerikaanse president Obama die hem telefonisch zijn medeleven betuigde.

De ogenschijnlijke oorzaak van de crash, het conflict in Oekraïne, bemoeilijkt het onderzoek dat er volgens alle autoriteiten moet komen. Alleen al het bereiken van het wrak is een opgave. Separatisten lieten de Oekraïense politie niet toe tot de rampplek. Wanneer onafhankelijke onderzoekers eenmaal bij het toestel kunnen komen, zal er veel veranderd zijn op de plek. Berichten over plunderende omwoners deden de ronde. Tegelijkertijd werd melding gemaakt van separatisten en omwoners die toesnelden om te helpen en met respect met de slachtoffers zouden zijn omgegaan.

Over de toedracht bestaat nog grote onduidelijkheid. Kiev, Moskou en de pro-Russische rebellen wijzen naar elkaar. Separatisten zouden ten tijde van de ramp hebben bericht over het neerhalen van een militair vliegtuig. Later ontkenden zij betrokkenheid bij de ramp met de Boeing en verwijderden eerdere triomfantelijke berichten over hun daad van het internet. De Oekraïense president Petro Porosjenko sprak over een terroristische daad. De Russische president Vladimir Poetin gaf Kiev de schuld vanwege de gewapende strijd tegen de rebellen. Had Oekraïne niet militair ingegrepen in het oosten van het land, dan was dit nooit gebeurd, redeneerde Poetin.

Nog niks valt met zekerheid te zeggen. Het Pentagon berichtte zelfs op enig moment dat een raket vanaf Russisch grondgebied was afgevuurd. Wel is duidelijk dat de ramp een wending zal zijn in het Oekraïens conflict. Tot nu toe keek de buitenwereld van een afstand toe en werd enkel met sancties druk uitgeoefend op de strijdende partijen. Maar afwachten is voor Europa en de Verenigde Staten geen optie meer. Met het neerstorten van een Boeing met aan boord honderden internationale passagiers zijn in één klap de ogen van de hele wereld op het oosten van Oekraïne gericht.

Lees ook: Crash MH17, dit zijn de feiten en 'Murder in the sky': dit schrijft de wereld over de vliegramp in Oekraïne en ons nieuwsbericht over de vliegramp.

De Volkskrant deed live verslag van alle ontwikkelingen. Lees het hieronder terug.