'Climategate' zaait twijfel in Kopenhagen

Gehackte e-mails van klimaatwetenschappers zaaien twijfel over hun integriteit, meent Stephen Dubner...

Bij wetenschappers denken we aan mensen in een laboratorium die gegevens verzamelen en analyseren om theorieën te toetsen. Ze laten hun eigen voorkeuren niet meewegen en gaan uiterst gewetensvol om met gegevens of theorieën die strijdig zijn met die van henzelf. Ze houden zich verre van de politieke implicaties van hun werk.

Dat is eigenlijk gek, omdat wetenschap al eeuwenlang een strijdtoneel is. Maar een recent schandaal, dat Climategate wordt genoemd, toont een wel heel erg lelijke kant van de klimaatwetenschap. Iedereen die zich vastklampte aan de ouderwetse visie op wetenschappers is onaangenaam verrast.

Andrew Revkin vat het in The Times zo samen: ‘Honderden e-mails en documenten die hackers ontvreemdden uit een computer van een Britse universiteit zorgen voor grote beroering onder mensen die sceptisch zijn over de opwarming van de aarde. Deze sceptici zeggen dat nu is aangetoond dat klimaatwetenschappers samenspannen om de menselijke invloed op klimaatverandering te overdrijven.

‘In de e-mails van prominente Amerikaanse en Britse klimaatwetenschappers wordt gedebatteerd over de vraag of wetenschappelijke gegevens wel of niet gepubliceerd moeten worden en hoe argumenten van sceptici het beste bestreden kunnen worden. Ook worden neerbuigende opmerkingen gemaakt over klimaatsceptici.

Zo schrijft een wetenschapper in een van die mails dat hij een statistische ‘truc’ gebruikt bij het maken van een grafiek die een recente scherpe stijging van de temperatuur moest illustreren. In een andere mail betitelt een wetenschapper klimaatsceptici als ‘idioten’.

‘Sommige klimaatsceptici zeggen dat de correspondentie laat zien dat gepoogd wordt wetenschappelijke informatie tegen te houden. ‘Dit is geen smoking gun, dit is een atoomwolk’, meent Patrick Michaels, een klimatoloog die allang kritiek heeft op ‘bewijs’ dat opwarming door menselijke activiteit geschiedt en die zelf in de mails wordt bekritiseerd.

‘De aanwijzingen dat mensen steeds meer bijdragen aan de opwarming worden zo algemeen aanvaard dat het gehackte materiaal dit waarschijnlijk niet onderuit zal halen. Maar de documenten zullen zonder twijfel vragen oproepen over de kwaliteit van het onderzoek en ook over de handelwijze van sommige wetenschappers.’ Voor een fan van de wetenschap zijn dit zware tijden.

Als je behoort tot een van de twee kampen in de opwarmingskwestie dan knars je nu met je tanden of je springt een gat in de lucht. Als je een regeringsfunctionaris bent die binnenkort naar Kopenhagen gaat voor de klimaattop, vraag je je waarschijnlijk af wat je er in godsnaam van moet vinden.