vk opinie Het Westen moet de Syriërs te hulp schieten door het instellen van een no-flyzone - net zoals in Libië is gebeurd. Dat betoogt psychiater Aram Hasan.

Al maanden is er in Syrië een massale slachting van de bevolking gaande, die steeds brutalere vormen aanneemt. De Arabische Liga blijkt totaal niet bij machte hier ook maar enige verandering in te brengen.

Ook de bescheiden maatregelen die het Westen neemt om aan de moordpartijen een einde te maken zijn krachteloos gebleken. De buitenlandse mogendheden lijken niet in staat het regime ook maar enigszins te beïnvloeden. Intussen is in Libië Kaddafi met behulp van het instellen van een effectieve no-flyzone verdreven en is daar wel een einde gekomen aan het ombrengen van de eigen bevolking.

Ik ben er sterk van overtuigd dat het instellen van een no-flyzone en een gevechtsloze zone naar Libisch model benoorden bijvoorbeeld de lijn Homs - Deir ez-Zor ook voor Syrië een uitweg kan bieden en een eind kan maken aan het gruwelijke bloedvergieten. Zo'n zone zou moeten worden afgedwongen door een vergelijkbare coalitie als die in het geval van Libië, bij voorkeur onder leiding van Frankrijk en Groot Brittannië. Dit zonder overigens al te veel inbreng van de Turken, wier positie in dit gebied natuurlijk zeer gevoelig ligt.

Zo'n gebied, waar het regime geen geweld kan uitoefenen,zou de vele gedwongen dienstplichtigen de mogelijkheid bieden te vluchten zonder gevangengezet en gemarteld te worden. Het aantal deserterende soldaten zou ook enorm toenemen als er een veilig gebied is, waar ze niet hoeven te vechten tegen de militairen van het Syrische leger. Ook de zogenoemde overgangsraad zou zich in dit gebied kunnen vestigen, minder afhankelijk zijn van de Turken en het volk beter kunnen vertegenwoordigen. Nu bestaat deze raad nog vooral uit leden van de islamitische broederschap en rijke zakenlieden met Turkse belangen. De vertegenwoordiging van liberalen, Koerden en christenen is nog louter fictief. Het regime van Assad zou intussen de ruimte krijgen zijn knopen te tellen en de persoonlijke schade van de aftocht te beperken.

Twee weken geleken maakte ik ter voorbereiding van een Nederlands-Irakees medisch uitwisselingsprogramma een rondreis door Noord-Irak. Het viel mij op hoezeer men daar inmiddels met vallen en opstaan in staat is gebleken de eigen boontjes te doppen en veiligheid en economische vooruitgang te realiseren. Het afschrikwekkende verleden van de dictatuur van Sadam Hoessein werkt daarbij als katalysator en bevordert de samenwerking tussen de verschillende bevolkingsgroepen. Ik denk dat een dergelijk proces uiteindelijk ook in Syrië kan plaatsvinden, met als eindresultaat een Syrië voor alle Syriërs. Het instellen van een veilige zone zou dat proces enorm ondersteunen. Laten we hopen dat het Westen nog de moed en de kracht vindt om in actie te komen.

^{Aram Hasan is psychiater.}