IJveren voor de mensenrechten vanuit Amsterdams kantoor

Een goed begin is het halve werk, dat moet mensenrechtenorganisatie Human Rights Watch (HRW) bij de opening van haar kantoor in Amsterdam hebben gedacht. In Den Haag weten ze dat inmiddels ook. Per brief hebben informateur Herman Tjeenk Willink en de fractievoorzitters in de Tweede Kamer te horen gekregen hoe zij zich kunnen inspannen voor verbetering van de mensenrechten.

Het kantoor in Amsterdam is volgens HRW-voorzitter Kenneth Roth dan ook niet alleen geopend om te praten. ‘Wel om zo veel mogelijk druk uit te oefenen op de Nederlandse regering om mensenrechten tot een prioriteit te maken én een voortrekkersrol in Europa op zich te nemen’, legt hij uit.

‘Het potentieel van de Nederlandse overheid is er wel, maar wordt nog onvoldoende benut’, zegt Roth. ‘Met de opening van het kantoor in Amsterdam moeten mensenrechtenschendingen ook hier effectiever in kaart worden gebracht.’

Op het Binnenhof zullen dus binnenkort de ongeveer honderd rapporten die HRW jaarlijks publiceert op de deurmat vallen. ‘Maar deze documenten zijn niet alleen toegankelijk voor media en politici’, verzekert Roth. ‘Ook het publiek heeft het recht ze in te zien. We zijn ervan overtuigd dat overheid, pers en burger elkaar zo in de juiste richting kunnen sturen.’

Human Rights Watch heeft de laatste jaren opzien gebaard met een snelle uitbreiding en de flinke giften die de organisatie ontving van particulieren.

Vorige week schonk multimiljardair George Soros nog een recordbedrag van 100 miljoen dollar, twee keer het huidige jaarlijks budget van HRW. ‘Natuurlijk helpt zo’n gift enorm, al is Soros niet de enige die geld stort’, relativeert Roth, wiens organisatie geen overheidsgeld accepteert, om haar onafhankelijkheid te waarborgen.

‘Ook met ons normale budget hebben we aangetoond uiterst effectief te werk te gaan. Onze organisatie is met minder dan driehonderd werknemers niet groot. Toch openen we nu het vijftiende kantoor en zijn we in nog 21 landen zonder kantoor actief. Hoe het succes is te verklaren? We zijn in staat de beste onderzoekers aan ons te binden. Door hun accurate verslagen en het grote netwerk heeft HRW snel de juiste aandacht gekregen, waardoor onze invloed flink gegroeid is’, zegt Roth. Nu is Nederland dus aan de beurt om te ervaren hoe groot de invloed van Human Rights Watch is.

Hoewel het kantoor vandaag zijn officiële opening kent, heeft de organisatie voor Nederland al een binnenlandse en internationale prioriteitenlijst opgesteld waarmee de regering aan de slag kan. Want, welke samenstelling de nieuwe regering ook zal hebben, ieder land hoort volgens Roth mensenrechten hoog in het vaandel te hebben.

Zo wordt voorgesteld de ‘discriminerende’ inburgeringscursus af te schaffen en het uitzetten van Somaliërs te stoppen. In het buitenland worden vier conflictgebieden aangestipt waar Nederland een belangrijke rol kan spelen. Oeganda, Birma en Congo als drie grote brandhaarden, en Indonesië vanwege de historische politieke band met het land. Binnen de Europese Unie moet Nederland andere lidstaten zien aan te sporen zich voor de rechten van de mens in te zetten.

Ondanks dat Nederland een kleine speler in het Europees Parlement is – het bezet 26 van de 736 zetels – vertrouwt Roth erop dat dit wel degelijk kan. ‘Ik ben niet bang dat de Nederlandse stem niet gehoord wordt. Bovendien leeft het onderwerp wel bij veel europarlementariërs, maar blijft het door andere kwesties helaas een bijzaak. Het is een kwestie van tijd.’